FIDE Samarqand shaxmat Olimpiadasi jamoalarini tasdiqladi
Toshkent, O’zbekiston (UzDaily.uz) — Xalqaro shaxmat federatsiyasi (FIDE) Samarqand shahrida bo‘lib o‘tadigan 46-Jahon shaxmat Olimpiadasida ishtirok etadigan jamoalar tarkibini eʼlon qildi.
Musobaqa 2026 yil 15–27 sentyabr kunlari o‘tkaziladi va turnir tarixidagi eng yirigi bo‘ladi. Unda jami 400 ta jamoa ishtirok etadi. Shundan 208 tasi ochiq turnirda, 192 tasi esa ayollar bahslarida qatnashadi. Bu 2024 yil Budapeshtda o‘tgan Olimpiadada o‘rnatilgan avvalgi rekorddan 20 ta jamoaga ko‘pdir. Bu haqda FIDE maʼlum qildi.
Ochilish marosimi 15 sentyabr kuni bo‘lib o‘tadi. 16–27 sentyabr kunlari ishtirokchilar klassik shaxmat bo‘yicha 11 turdan iborat bahslarda ishtirok etadi.
Ochiq turnirda birinchi raqamli saralash AQSH terma jamoasiga nasib etdi. Asosiy favoritlar qatoriga amaldagi chempion Hindiston, O‘zbekiston, Xitoy va Germaniya terma jamoalari ham kiritildi. Ayollar turnirida birinchi raqamli saralash Hindistonga berilgan bo‘lsa, undan keyin Gruziya, Xitoy, Qozog‘iston va AQSH joy olgan.
AQSH terma jamoasiga Fabiano Karuana boshchilik qiladi. U bilan birga Uesli So, Xans Nimann, Levon Aronyan va Avonder Lyan ishtirok etadi. Nimann va Lyan uchun ushbu Olimpiada faoliyatidagi ilk musobaqa bo‘ladi.
Hindiston Budapeshtda qo‘lga kiritgan ochiq turnir chempionligi unvonini himoya qiladi. Birinchi taxtada Arjun Erigaysi, ikkinchi taxtada Praggnanandxaa R. o‘ynaydi. Amaldagi jahon chempioni Gukesh Dommaradju esa to‘rtinchi taxtaga kiritilgan. Shu bilan birga, 2008 yildan buyon hech bir jamoa ochiq turnirda ketma-ket ikki marta Olimpiada g‘olibi bo‘la olmagan.
G‘alaba uchun asosiy daʼvogarlardan biri sifatida O‘zbekiston terma jamoasi ham ko‘rilmoqda. Jamoa tarkibiga Javohir Sindarov, Nodirbek Abdusattorov, Nodirbek Yaqubboyev, Shamsiddin Vohidov va Muhiddin Madaminov kiritildi. Terma jamoaga FIDEning sobiq jahon chempioni Rustam Qosimjonov kapitanlik qiladi. Hozirgi tarkibdagi to‘rt nafar shaxmatchi 2022 yil Chennay shahrida Olimpiada oltin medalini qo‘lga kiritgan jamoa aʼzolari hisoblanadi. Musobaqa mezboni sifatida O‘zbekiston ochiq va ayollar turnirlarida uchtadan jamoa bilan ishtirok etadi.
Xitoy terma jamoasiga Vey I boshchilik qiladi. U bilan birga sobiq jahon chempioni Din Lijen, Yuy Yanʼi, Syuy Syanyuy va Kun Syanjuy ishtirok etadi. Germaniya esa beshinchi raqamli saralashni oldi.
Ayollar turnirida ham amaldagi chempion Hindiston birinchi raqamli saralashga ega bo‘ldi. Jamoa tarkibidan Hampi Koneru, Divya Deshmux, Vayshali Rameshbabu, Vantika Agraval va Savita Shri o‘rin olgan. Ikkinchi raqamli saralash Gruziyaga, uchinchisi amaldagi jahon chempioni Szyuy Venszyunsiz ishtirok etadigan Xitoyga, to‘rtinchisi esa 2024 yilgi Olimpiadaning kumush sovrindori Qozog‘istonga tegishli bo‘ldi.
O‘zbekiston ayollar terma jamoasi 13-raqamli saralashga ega bo‘ldi. Jamoa tarkibiga Afruza Hamdamova, Gulruhbegim Tohirjonova, Nilufarxon Imomquziyeva, Umida Omonova va Guldona Karimova kiritildi. Jamoa kapitani Nafisa Mo‘minova bo‘ladi. Asosiy tarkibdan tashqari, O‘zbekiston istiqbolli yosh shaxmatchilardan iborat ikkinchi va uchinchi jamoalarni ham musobaqaga taqdim etadi.
FIDE Samarqandda ishtirok etadigan yangi avlod iqtidorli shaxmatchilarini ham alohida qayd etdi. Ular qatorida Turkiya terma jamoasining 15 yoshli yetakchisi Yag‘iz Kaan Erdogmush, Argentinaning 12 yoshli grossmeysteri Faustino Oro hamda Britaniyaning 11 yoshli shaxmatchisi Bodxana Sivanandan bor.
FIDE bahosiga ko‘ra, ochiq turnirdagi asosiy kurash AQSH, O‘zbekiston, Hindiston va Xitoy terma jamoalari o‘rtasida kechadi. Ushbu jamoalarning o‘rtacha reytinglari o‘rtasidagi farq juda kichik.
Ayollar turnirida esa oltin medallar uchun asosiy daʼvogarlar sifatida Hindiston, Gruziya, Xitoy va Qozog‘iston ko‘rilmoqda. Shu bilan birga, AQSH terma jamoasi ham musobaqa favoritlari qatoriga kiritilgan.
