Toshkent, O’zbekiston (UzDaily.uz) — O‘zbekiston Prezidenti Administratsiyasi rahbari Saida Mirziyoyeva Namangan viloyatidagi bog‘chada besh yoshli qiz bilan sodir bo‘lgan holatdan so‘ng bolalarga qarshi jinsiy jinoyatlar uchun javobgarlikni maksimal darajada kuchaytirish bo‘yicha takliflar tayyorlanayotganini maʼlum qildi. Bu haqda u o‘zining Telegram-kanalida xabar berdi.
Saida Mirziyoyevaning so‘zlariga ko‘ra, sodir bo‘lgan voqea haqida maʼlumot olganidan so‘ng u g‘azablangan. U jinoyatni dahshatli deb atab, bunday qilmishlar uchun, uning fikricha, o‘lim jazosi qo‘llanilishi kerakligini bildirdi.
«Amaldagi qonunchilikda bunday jazo nazarda tutilmagani sababli, javobgarlikni maksimal darajada kuchaytirish maqsadida qonunchilikka o‘zgartishlar kiritish bo‘yicha takliflar tayyorlayapmiz», — deb yozdi Prezident Administratsiyasi rahbari.
Saida Mirziyoyeva tegishli davlat organlariga zarur ko‘rsatmalar berilganini ham maʼlum qildi. U aybdor shaxs eng qattiq jazoga tortilishi kerakligini taʼkidladi. Shuningdek, bolaning xavfsizligini taʼminlamagan va bunga beparvolik bilan yo‘l qo‘ygan shaxslarni ham javobgarlikka tortish zarurligini alohida taʼkidladi.
Avvalroq “Gazeta” gumonlanuvchi 52 yoshli bog‘cha xo‘jalik mudiri ekanini xabar qilgan. U, shuningdek, qizchaning oilasiga qo‘shni bo‘lgan. Nashr maʼlumotiga ko‘ra, bolaning onasi voqeadan so‘ng qizi bog‘chaga borishdan qo‘rqib qolganini aytgan.
Onaning taʼkidlashicha, muassasada videokuzatuv kameralari ishlamagan. Bundan tashqari, uning so‘zlariga ko‘ra, gumonlanuvchining qarindoshlari unga arizasini qaytarib olishi uchun pul taklif qilgan.
Nashrdagi maʼlumotlarga ko‘ra, gumonlanuvchi jinoyatga tayyorgarlik ko‘rgan va uni uzoq vaqt davomida sodir etgan bo‘lishi mumkin. Bog‘cha direktori bu davrda taʼtilda bo‘lganini bildirgan. Tarbiyachi esa bolalarni hech qachon nazoratsiz qoldirmaganini aytgan.
Muassasa direktoriga ko‘ra, huquqni muhofaza qiluvchi organlar xodimlari 11 sentyabr kuni bog‘chaga kelgan. Sodir bo‘lgan voqea haqidagi maʼlumotlar ommaviy axborot vositalarida sentyabrning 20-sanalaridan keyin paydo bo‘lgan.
Maktabgacha va maktab taʼlimi vazirligi 26 sentyabr kuni holat tafsilotlarini o‘rganish uchun maxsus ishchi guruh tuzilganini maʼlum qildi. Shu kuni Bosh prokuratura jinoyat ishi qo‘zg‘atilganini bildirdi, biroq prokuratura xabarida ish qo‘zg‘atilgan aniq sana ko‘rsatilmadi.
O‘zbekistonda bolalarga qarshi jinoyatlar uchun jazoni kuchaytirish masalasi avval ham muhokama qilingan. Mart oyida Prezident Shavkat Mirziyoyev xotin-qizlar va bolalar huquqlarini himoya qilish, ularga nisbatan tazyiq va zo‘ravonlikning oldini olish bo‘yicha qo‘shimcha chora-tadbirlar to‘g‘risidagi farmonni tasdiqlagan.
Hujjatda 14 yoshga to‘lmagan shaxsni zo‘rlaganlik uchun umrbod ozodlikdan mahrum qilish jazosini joriy etish bo‘yicha qonun loyihasini uch oy ichida tayyorlash topshirilgan. Taklif etilayotgan chora voyaga yetmaganlarning jinsiy erkinligiga qarshi jinoyatlar uchun avval sudlangan, ular bilan jinsiy aloqaga kirishgan va buzuq harakatlar sodir etgan shaxslarga nisbatan qo‘llanilishi kerak edi.
Aprel oyida Oliy Majlis Qonunchilik palatasi xotin-qizlar va bolalarning jinsiy erkinligiga qarshi jinoyatlarni tergov qilish vakolatini prokuratura organlariga o‘tkazish to‘g‘risidagi qonunni qabul qildi. O‘zgartishlar zarurati tergov sifati bilan bog‘liq muammolar, dalillarning yo‘qolishi va ichki ishlar organlari tergovchilariga tushayotgan yuqori ish yuklamasi bilan izohlangan.
Shu bilan birga, hududlarni ko‘zdan kechirish bo‘yicha qariyb 1000 ta tadbir yuridik maʼlumoti bo‘lmagan xodimlar tomonidan o‘tkazilgani xabar qilingan. Hujjat loyihasi esa jamoatchilik muhokamasiga qo‘yilmagan.
Nemolchi.uz loyihasi asoschisi Irina Matviyenko qabul qilingan qonundagi bo‘shliqlarga eʼtibor qaratgan. Uning fikricha, bolalarga qarshi ayrim turdagi jinoyatlar prokuratura yurisdiksiyasidan tashqarida qolishi mumkin.
