Toşkent, Özbekiston (UzDaily.uz) — Özbekistonda 2027 yildan boşlab şifokorlar va hamşiralarning iş haqini samaradorlik körsatkiçlari hamda bemorlar bahosi bilan boğlaş rejalaştirilmoqda. Şuningdek, 2027 yil 1 iyuldan tibbiyot va farmatsevtika xodimlarini davlat röyxatidan ötkaziş boşlanadi. 2030 yildan esa bu jarayon majburiy böladi. Röyxatdan ötgan mutaxassislarga qöşimça tölovlar berilişi közda tutilgan. Bu haqda Prezident Şavkat Mirziyoyev 27 oktyabr kuni soğliqni saqlaş va farmatsevtika sohasi xodimlari bilan uçraşuvda ma’lum qildi.
«Aholi salomatligi bilan boğliq sohada aniq tartib va qat’iy nazorat bölişi, bu faoliyat bilan esa faqat professionallar şuğullanişi kerak», — dedi davlat rahbari.
Tibbiyot xodimlarini röyxatdan ötkaziş va ustamalar
Tibbiyot va farmatsevtika xodimlarini davlat röyxatidan ötkaziş tartibi 2026 yil 19 oktyabrdagi 577-son hukumat qarori bilan tasdiqlangan.
2027 yil 1 iyuldan 2030 yil 1 yanvargaça röyxatdan ötiş ixtiyoriy böladi. Bu jarayondan maxsus imtihon natijalari asosida yoki malaka toifasi berilganda avtomatik tarzda ötiş mumkin.
2030 yildan boşlab tegişli mutaxassislik böyiça tibbiy yoki farmatsevtika faoliyati bilan faqat röyxatdan ötgan mutaxassislar şuğullanişi mumkin böladi. Röyxatdan ötkaziş beş yil davomida amal qiladi, şundan söng uni yangilaş talab etiladi.
Vakolatli organ etib Tibbiyot va farmatsevtika xodimlari malakasini baholaş markazi belgilangan. Ilmiy darajaga ega va mutaxassisligi böyiça kamida 20 yil iş stajiga ega xodimlar belgilangan şartlarga rioya qilgan holda maxsus imtihonsiz röyxatdan ötkazilişi mumkin.
Arizalarni davlat xizmatlari markazlari, Yagona interaktiv davlat xizmatlari portali yoki ixtisoslaştirilgan tibbiyot platformasi orqali topşiriş mumkin böladi.
Röyxatdan ötgan xodimlarga iş haqiga qöşimça ustamalar berilişi belgilangan. Şifokorlar va farmatsevtlarga 7 million sömdan, hamşiralar va hamşira-erkaklarga esa 3,5 million sömdan tölanadi.
Maoşlar bemorlar bahosiga boğlanadi
2027 yildan boşlab şifoxona va poliklinikalar faoliyatini bemorlarning özlari baholaşi mexanizmlarini joriy etiş rejalaştirilmoqda. Baholaş respublika, viloyat va tuman darajasidagi tibbiyot muassasalarini qamrab oladi.
Har bir şifokor va hamşiraning iş haqini asosiy samaradorlik körsatkiçlari (KPI) bilan boğlaş taklif etilmoqda. Bunda aholining tibbiy xizmatlar sifatidan qoniqiş darajasi asosiy mezon böladi.
Şu bilan birga, baholarni yiğiş, körsatkiçlarni hisoblaş va iş haqining qaysi qismi baholaş natijalariga boğliq bölişini belgilaş tartibi hozirça oçiqlanmagan.
Özgarişlar ixtisoslaştirilgan tibbiyot muassasalarini boşqariş tizimiga ham taalluqli böladi. 2027 yildan 26 ta ixtisoslaştirilgan markaz direktorlarini bir yillik şartnoma asosida işga ötkaziş rejalaştirilmoqda. Rahbarlar zimmasiga davolaşning yangi usullarini joriy etiş, birlamçi tibbiy yordam böğini xodimlari malakasini oşiriş va ilmiy işlanmalarni amaliyotda qöllaş böyiça aniq majburiyatlar yuklanadi.
Markazlar faoliyatini baholaşga xorijiy universitet klinikalari mutaxassislari jalb etiladi. Yil yakunida direktorlar jamoatçilik oldida hisobot beradi, ular bilan tuzilgan şartnomalarni uzaytiriş esa iş natijalariga boğliq böladi.
130 ming tibbiyot xodimining malaka oshirish xarajatlarini davlat qoplaydi
Islohotning yana bir yo‘nalishi tibbiyot xodimlarining malakasini oshirish tizimini o‘zgartirishdan iborat. Xususiy tashkilotlarning bu jarayondagi ishtirokini kengaytirish va mutaxassislarga taʼlim muassasasini mustaqil tanlash imkoniyatini berish rejalashtirilmoqda.
Sog‘liqni saqlashning birlamchi bo‘g‘ini va tuman tibbiyot muassasalari xodimlarining malakasini oshirish xarajatlarini davlat o‘z zimmasiga oladi.
Uchrashuvda taqdim etilgan hisob-kitoblarga ko‘ra, bu chora tumanlardagi 130 ming tibbiyot xodimiga har yili jami 100 milliard so‘m mablag‘ni tejash imkonini beradi.
«Tibbiyot xodimlari doimo o‘z ustida ishlashi va yangiliklardan ortda qolmasligi kerak!» — dedi Shavkat Mirziyoyev.
Sog‘liqni saqlash sohasida sunʼiy intellektning 10 ta tizimi joriy etiladi
2027 yildan boshlab sog‘liqni saqlash tizimida sunʼiy intellektga asoslangan 10 ta tizimni ishga tushirish rejalashtirilmoqda. Ular qatoriga kardiologiya, gepatologiya, oftalmologiya va gematologiya sohalaridagi yechimlar ham kiradi.
Prezidentning taʼkidlashicha, yangi yechimlar bemorlarni masofadan kuzatish, nutq orqali kasalliklarni aniqlash va dori vositalarining xavfsizligini nazorat qilish uchun qo‘llaniladi.
Bundan tashqari, har bir viloyatda «Eng yaxshi IT-operator» va «Raqamli tibbiyotning eng yaxshi shifokori» tanlovlarini o‘tkazish rejalashtirilgan. G‘oliblarga 100 million so‘mdan pul mukofoti beriladi.
