Toşkent, Özbekiston (UzDaily.uz) — Özbekistonda quyoş elektr stansiyalarining örnatilgan quvvati 2025 yilda 86,1 foizga ösib, 5 934 MVtga yetdi.
Şu yili mamlakatda 54,32 milliard kub metr tabiiy gaz iste’mol qilingan. Özbekistonda gaz qazib oliş hajmi 40,16 milliard kub metrni, import esa 19,88 milliard kub metrni taşkil etgan. Bu haqda Eni kompaniyasining 2025 yil ma’lumotlari asosida tayyorlangan World Energy Review 2026 şarhida xabar berilgan.
Mamlakatda quyoş energetikasi quvvatlarining ösişi 2022 yildan boşlab keskin tezlaşdi. 2015 yilda quyoş elektr stansiyalarining quvvati 1 MVtni taşkil etgan. 2019–2021 yillarda bu körsatkiç 4 MVt darajasida saqlangan. 2022 yilda 204 MVtga, 2023 yilda 867 MVtga, 2024 yilda esa 3 188 MVtga yetgan.
Qozoğistonda uşbu körsatkiç 2025 yilda 1 325 MVtni taşkil etgan. Demak, Özbekistonda quyoş elektr stansiyalarining örnatilgan quvvati Qozoğistonnikidan tört baravardan ziyod yuqori bölgan.
Özbekistonda şamol elektr stansiyalarining quvvati 2025 yilda 1 652 MVtga yetdi. Bir yil avval bu körsatkiç 501 MVtni taşkil etgan. 2019–2023 yillarda esa şamol energetikasi quvvati 1 MVt darajasida qolgan.
2024 yilda quyoş elektr stansiyalarida 3 965 GVt·soat, şamol elektr stansiyalarida esa 790 GVt·soat elektr energiyasi işlab çiqarilgan. Taqqoslaş uçun, 2023 yilda bu körsatkiçlar mos ravişda 622 va 7 GVt·soatni taşkil etgan. Şarhda Özbekiston böyiça 2025 yildagi elektr energiyasi işlab çiqariş hajmi keltirilmagan.
Gaz sanoatida 2025 yilda qazib oliş hajmi 2,4 foizga ösib, 40,16 milliard kub metrni taşkil etdi. Biroq bu körsatkiç avvalgi yillardagi darajadan pastligiça qoldi: 2015 yilda 46,55 milliard, 2019 yilda esa 51,76 milliard kub metr gaz qazib olingan.
2024 yilda gaz qazib oliş hajmi 39,22 milliard kub metrni taşkil etgan. Sönggi ön yilda gaz iste’moli 35,40 milliard kub metrdan 54,32 milliard kub metrgaça oşdi. 2025 yilda iste’mol 5,1 foizga ösgan.
2025 yilda aholi jon boşiga gaz iste’moli 1 466 kub metrni taşkil etdi. 2015 yilda bu körsatkiç 1 151 kub metr bölgan. Mamlakatdagi içki gaz qazib oliş hajmi iste’molning 74 foizini qoplagan. 2015 yilda esa bu körsatkiç 131 foizni taşkil etgan.
2025 yilda gaz eksporti 5,72 milliard kub metrga teng böldi. Taqqoslaş uçun, 2015 yilda 10,22 milliard, 2019 yilda esa 11,55 milliard kub metr gaz eksport qilingan.
2019 va 2020 yillarda gaz importi amalga oşirilmagan. 2021 yilda import 2,14 milliard kub metrni, 2022 yilda 2,04 milliard kub metrni, 2023 yilda 4,15 milliard kub metrni, 2024 yilda esa 19,88 milliard kub metrni taşkil etgan.
2025 yilda ham gaz importi hajmi 19,88 milliard kub metr bölgan. 2025 yil oxirida gaz zaxiralari 846 milliard kub metrga baholangan. 2022 yilgaça bu körsatkiç 867 milliard kub metrni taşkil etgan. Hozirgi qazib oliş sur’ati saqlansa, mavjud zaxiralar 21 yilga yetişi mumkin.
Neft sohasida 2025 yilda qazib oliş hajmi sutkasiga 81 ming barrelni taşkil etdi. Bu körsatkiç 2023 yildagi 85 ming va 2024 yildagi 83 ming barreldan kam. Şunga qaramay, u 2015 yildagi 66 ming barrellik darajadan yuqori bölib qolmoqda.
Sönggi ön yilda neft iste’moli sutkasiga 84 ming barreldan 147 ming barrelgaça oşdi. 2025 yilda iste’molning ösişi 5,3 foizni taşkil etgan. Mamlakatdagi içki neft qazib oliş hajmi iste’molning 55 foizini qoplagan. 2015 yilda bu körsatkiç 79 foiz edi.
2025 yilda xom neft importi sutkasiga 7 ming barrelni taşkil etdi. 2020 yildan buyon neft zaxiralari özgarmagan va 591 million barrelga baholanmoqda. Bu zaxiralar hozirgi qazib oliş sur’atida 20 yilga yetişi mumkin.
2024 yilda karbonat angidrid (CO2) çiqindilari 121,8 million tonnani taşkil etdi. Bu bir yil avvalgi körsatkiçdan 1 foizga köp. 2015 yilda çiqindilar hajmi 94,4 million tonna bölgan. Uşbu davrda yillik örtaça ösiş 2,9 foizni taşkil etgan. Şarhda 2025 yil uçun CO2 çiqindilari böyiça ma’lumotlar keltirilmagan.
2025 yilda mamlakat iqtisodiyoti 7,7 foizga ösdi.
2015 yil narxlarida hisoblangan real YAIM hajmi 2025 yilda 152,4 milliard dollarga yetdi. 2015 yilda bu körsatkiç 86,2 milliard dollarni taşkil etgan. Bu davrda YAIMning yillik örtaça ösiş sur’ati 5,9 foiz bölgan.
Mamlakat aholisi 1,9 foizga köpayib, 37,1 million kişiga yetdi. 2015 yilda aholi soni 30,7 million kişini taşkil etgan.