Mirziyoyev O‘zbekistonda ikkinchi AESga tayyorgarlik boshlanishini maʼlum qildi
Toshkent, O’zbekiston (UzDaily.uz) — O‘zbekiston Prezidenti Shavkat Mirziyoyev mamlakatda ikkinchi atom elektr stansiyasini qurishga tayyorgarlik ishlari yaqin vaqtlarda boshlanishini maʼlum qildi. Bu haqda u 17 avgust kuni Xorazm viloyatida yangi loyihalarni ishga tushirish va istiqbolli obyektlar qurilishini boshlash marosimida aytdi. Bu haqda O‘zbekiston Respublikasi Prezidenti matbuot xizmati xabar berdi.
Davlat rahbari atom energetikasini rivojlantirishni iqtisodiyotni barqaror elektr energiyasi bilan taʼminlash va uning tannarxini pasaytirish zarurati bilan bog‘ladi. Uning so‘zlariga ko‘ra, investorlarni birinchi navbatda elektr energiyasining narxi va uni yetkazib berish kafolatlari qiziqtiradi.
«Bugun sizlarga bir sirni ochmoqchiman: yaqin vaqtlarda ikkinchi atom stansiyasi bo‘yicha ham katta tayyorgarlik ishlarini boshlaymiz», — dedi Mirziyoyev.
Prezident yangi investitsiyalarni jalb qilish uchun 2030 yilgacha mamlakatni rivojlantirish strategiyasini amalga oshirish, ishonchli energiya taʼminotini taʼminlash va elektr energiyasi qiymatini pasaytirish bo‘yicha choralar ko‘rish zarurligini taʼkidladi.
Mirziyoyev, shuningdek, Jizzax viloyatida amalga oshirilayotgan integratsiyalashgan atom elektr stansiyasi loyihasini eslatdi. Uning taʼkidlashicha, yaqin vaqtlarga qadar O‘zbekistonda bunday obyekt qurilishini tasavvur qilish qiyin edi.
Atom energetikasini rivojlantirish rejalari avvalroq xalqaro darajada ham muhokama qilingan. 5 iyun kuni Mirziyoyev Sankt-Peterburg xalqaro iqtisodiy forumining yalpi majlisida O‘zbekistonda Rossiya bilan hamkorlikda atom elektr stansiyalari qurilishini davom ettirish niyatini bildirgan edi.
Prezidentning so‘zlariga ko‘ra, integratsiyalashgan AES mamlakat energetika xavfsizligi uchun strategik ahamiyatga ega loyiha hisoblanadi. Chunki yaqin 10 yil ichida O‘zbekistonning elektr energiyasiga bo‘lgan ehtiyoji ikki barobarga oshishi mumkin. U mamlakatda uran zaxiralari kattaligini ham taʼkidlab, O‘zbekiston uran zaxiralari bo‘yicha dunyoda o‘ninchi, qazib olish bo‘yicha esa beshinchi o‘rinda turishini qayd etdi.
2025 yil dekabr oyida “O‘zatomu” rahbari O‘zbekistonda katta quvvatli ikkinchi AES qurilishi ehtimolini bildirgan edi. Biroq o‘sha vaqtda uni amalga oshirish bo‘yicha aniq rejalar mavjud emas edi. Shu bilan birga, Jizzax viloyatidagi maydonda yana ikkita yirik energetika blokini joylashtirish imkoniyati mavjud.
Avvalroq “O‘zatomu”ning sobiq rahbari Azim Ahmedxojayev Jizzax viloyatining Forish tumanini yana bir atom elektr stansiyasi qurilishi uchun istiqbolli maydon sifatida tilga olgan edi. Uning so‘zlariga ko‘ra, hudud yetarlicha o‘rganilgan va qo‘shimcha loyihalarni nisbatan tez amalga oshirish imkonini beradi.
Jizzax viloyatida amalga oshirilayotgan integratsiyalashgan AES loyihasi 3+ avlodga mansub VVER-1000 reaktorlariga ega ikkita yirik energetika bloki hamda har biri 55 MVt quvvatga ega RITM-200N reaktorlari o‘rnatilgan ikkita kichik quvvatli energetika blokini qurishni nazarda tutadi.
Stansiyaning umumiy quvvati 2,1 GVtdan ortiq bo‘ladi. Shundan 2 GVt yirik AES hissasiga, 110 MVt esa kichik quvvatli stansiya hissasiga to‘g‘ri keladi.
2025 yil sentyabr oyida “O‘zatomu” va “Rosatom” loyihaning yangi konfiguratsiyasi bo‘yicha kelishib oldi. Oktyabr oyida Jizzax viloyatidagi kichik AES qurilish maydonida RITM-200N reaktorli energetika bloki kotlovani uchun tuproq qazish ishlari boshlandi. 2026 yil mart oyida bu yerda birinchi beton ishlari boshlandi.
4 iyun kuni Jizzax viloyatining Forish tumanida integratsiyalashgan AESning birinchi energetika blokini barpo etishga bag‘ishlangan tamal toshi qo‘yish marosimi bo‘lib o‘tdi.
Birinchi betonni quyish stansiya qurilishining rasmiy boshlanganini anglatdi.
Shu fon da Prezidentning ikkinchi atom elektr stansiyasiga tayyorgarlik ishlari boshlanishi haqidagi bayonoti O‘zbekistonning atom energetikasi dasturi yana-da kengaytirilishini anglatadi.