Iqtisod

Özbekiston Prezidenti Turkiya bilan hamkorlikning ustuvor yönalişlarini belgiladi

Özbekiston Prezidenti Turkiya bilan hamkorlikning ustuvor yönalişlarini belgiladi
Özbekiston Prezidenti Turkiya bilan hamkorlikning ustuvor yönalişlarini belgiladi / Foto: Özbekiston Prezidenti matbuot xizmati.

Toşkent, Özbekiston (UzDaily.uz) — Özbekiston Prezidenti Şavkat Mirziyoyev Özbekiston va Turkiya örtasida işbilarmonlik hamkorligini rivojlantiriş böyiça Oliy kengaşning birinçi yiğilişida iştirok etdi.

Yiğilişda Turkiya vitse-prezidenti Jevdet Yilmaz boşçiligidagi nufuzli delegatsiya qatnaşdi.

Davlat rahbari Turkiya Prezidenti Rejep Tayyip Erdoğan bilan erişilgan kelişuv asosida taşkil etilgan yangi mexanizm ikki mamlakat örtasidagi iqtisodiy hamkorlikka qöşimça sur’at bağişlaşga xizmat qilişini ta’kidladi.

Şu kuni Toşkentda Özbekiston va Turkiya işbilarmonlik forumi ham bölib ötdi. Unda 200 nafardan ortiq tadbirkor iştirok etdi. Prezident buni ikki mamlakat işbilarmon doiralarining özaro şeriklikni kengaytirişga bölgan qiziqişi yuqoriligining dalili sifatida baholadi.

Oliy kengaş yiğilişida Şavkat Mirziyoyev Yangi Özbekistonda amalga oşirilayotgan iqtisodiy islohotlar natijalariga ham töxtalib, kelgusi maqsadlarni belgilab berdi.

2017 yildan buyon mamlakat iqtisodiyoti uç baravar ösdi, jalb qilingan xorijiy investitsiyalar hajmi esa 150 mlrd dollardan oşdi.

2030 yilga qadar yalpi içki mahsulot hajmini 300 mlrd dollarga yetkaziş, sanoat işlab çiqarişini ikki baravar oşiriş, sohada 2 mln ta yuqori maoşli iş örni yaratiş va yuqori texnologik mahsulotlar uluşini uçdan bir qismga yetkaziş vazifasi qöyilgan.

Özbekistonning asosiy strategik hamkorlaridan biri bölgan Turkiya bilan amaliy hamkorlikni izçil rivojlantiriş uşbu maqsadlarga erişişda muhim ahamiyatga ega ekani ta’kidlandi.

Toğ-kon sanoati va energetika

2030 yilga qadar Özbekiston oltin qazib oliş hajmini 175 tonnaga, kumuş qazib olişni 500 tonnaga, mis işlab çiqariş quvvatlarini esa 500 ming tonnaga yetkazişni rejalaştirmoqda. Şu davrda qayta tiklanuvçi energetika quvvatlarini 25 GVtga, uning elektr energiyasi işlab çiqarişdagi uluşini esa 54 foizga yetkaziş közda tutilgan.

Jizzax viloyatida taşkil etilayotgan atom sanoati maxsus sanoat zonasida 15 ta yönaliş böyiça mahsulotlar işlab çiqarişni yölga qöyiş rejalaştirilgan. Uşbu işlab çiqariş, jumladan, Özbekiston va Markaziy Osiyoning boşqa mamlakatlarida qurilişi rejalaştirilayotgan atom elektr stansiyalarining ehtiyojlarini ta’minlaşga yönaltiriladi.

Şu munosabat bilan davlat rahbari Turkiya kompaniyalarini toğ-kon sanoati, mineral resurslarni çuqur qayta işlaş va “yaşil” energetika sohalarida yangi qöşma loyihalarni amalga oşirişga taklif qildi.

Elektrotexnika sanoati

Özbekiston va Turkiya iqtisodiy hamkorligining ustuvor yönalişlaridan biri sifatida elektrotexnika sanoatidagi kooperatsiyani kengaytiriş belgilandi.

2030 yilga qadar uşbu tarmoq mahsulotlari eksportini 5 mlrd dollarga yetkaziş va 11,6 mlrd dollar investitsiya jalb qiliş rejalaştirilgan.

Turkiya kompaniyalariga özbek korxonalari bilan hamkorlikda misni çuqur qayta işlaş, elektronika, transformatorlar, maişiy texnika va elektrotexnika uskunalari işlab çiqariş böyiça qöşma loyihalarni yölga qöyiş taklif etildi.

Qişloq xöjaligi va infratuzilma

Yiğilişda qişloq xöjaligi sohasidagi şeriklikni kengaytiriş masalalari ham muhokama qilindi.

Turkiyaning agrar sohadagi tajribasini hisobga olgan holda, organomineral öğitlar va qişloq xöjaligi texnikasi işlab çiqariş, zamonaviy issiqxonalar quriş, boğdorçilikni rivojlantiriş, suv tejovçi texnologiyalarni joriy etiş va sovutkiçli omborlar taşkil qiliş böyiça hamkorlikni faollaştiriş taklif etildi.

Özbekiston qişloq xöjaligi mahsulotlarini yetiştirişdan tortib, ularni çuqur qayta işlaş va yirik çakana savdo tarmoqlari orqali iste’molçilarga yetkazib berişgaça bölgan yagona qiymat zanjirini şakllantirişdan manfaatdor.

Prezident turkiyalik investorlarni Yangi Toşkent şahri qurilişi va mamlakatdagi yirik infratuzilma loyihalarini amalga oşirişda faol iştirok etişga çaqirdi. Turkiya kompaniyalariga yangi şaharda tijorat va turar joy majmualari, mehmonxonalar, ta’lim va tibbiyot muassasalarini qurişda hamkorlik qiliş taklif etildi.

Transport sohasidagi istiqbolli hamkorlik yönalişlari sifatida pullik avtomobil yöllari, aeroportlar va logistika markazlarini rivojlantiriş ham qayd etildi.

Farmatsevtika

Özbekistonda tibbiyot mahsulotlari işlab çiqarişni mahalliylaştirişga alohida e’tibor qaratilmoqda.

Buning uçun Toşkent farmatsevtika parkida investorlarga keng imtiyoz va preferensiyalar, zarur infratuzilma hamda işlab çiqariş maydonlari taqdim etilmoqda.

Prezident Turkiya farmatsevtika kompaniyalari uçun alohida sanoat zonasini taşkil etiş taşabbusini ilgari surdi.

Uşbu sohadagi hamkorlikning amaliy namunasi sifatida 2002 yildan buyon Özbekistonda faoliyat yuritayotgan Nobel Pharmsanoat kompaniyasining işi qayd etildi.

Turkiyaning boşqa yetakçi farmatsevtika kompaniyalari ham uşbu yönalişda faol hamkorlik qilişga taklif etildi.

Xususiylaştiriş va davlat-xususiy şeriklik

Özbekistonda xususiylaştiriş va davlat-xususiy şeriklik dasturlari turkiyalik investorlar uçun yangi imkoniyatlar oçmoqda.

Prezident ta’kidlaganidek, 2026–2027 yillarda umumiy qiymati 8,4 mlrd dollar bölgan davlat aktivlari, köçmas mulk obyektlari va yer uçastkalarini sotuvga çiqariş rejalaştirilgan.

Turkiya kompaniyalari bilan Samarqand avtomobil zavodini xususiylaştiriş, Samarqand viloyati elektr tarmoqlarini modernizatsiya qiliş va Buxoroda yangi xalqaro aeroport quriş kabi yirik taşabbuslar böyiça hamkorlik olib borilmoqda.

Davlat rahbari Turkiya banklari, investitsiya fondlari va sanoat kompaniyalarini uşbu jarayonlarda yana-da faol iştirok etişga çaqirdi.

Raqamli texnologiyalar va moliya sektori

Raqamli texnologiyalar va moliyaviy xizmatlar Özbekiston va Turkiya iqtisodiy şerikligining muhim yönalişlari sifatida belgilandi.

Özbekiston IT-xizmatlar eksportini 5 mlrd dollarga yetkazişni maqsad qilgan. IT Park rezidentlariga taqdim etilayotgan soliq va bojxona imtiyozlarini hisobga olgan holda, Turkiya kompaniyalari bilan autsorsing, dasturiy ta’minot işlab çiqiş va sun’iy intellekt sohalarida qöşma loyihalarni amalga oşiriş zarurligi ta’kidlandi.

Özbekistonda 33 yildan buyon faoliyat yuritayotgan Ziraat Bank işi ijobiy baholandi. Turkiyaning boşqa moliya institutlariga ham mamlakat bank sektori islohotlari va xususiylaştiriş jarayonlarida faol iştirok etiş taklif qilindi.

Investitsiya muhitini yaxşilaş

«Mamlakatimizda investitsiya muhitini yaxşilaş va tadbirkorlar uçun ortiqça byurokratik tösiqlarni bartaraf etişga qaratilgan islohotlarni bundan buyon ham izçil davom ettiramiz», — dedi Şavkat Mirziyoyev.

Maxsus iqtisodiy zonalarda investitsiyalar hajmi va belgilangan şartlarning bajarilişiga qarab, 3 yildan 10 yilgaça bölgan muddatga soliq va bojxona imtiyozlari taqdim etilmoqda. Yirik investorlarga tayyor işlab çiqariş binolari, yer uçastkalari va zarur muhandislik infratuzilmasi taklif etilmoqda.

Bunday yondaşuvning yorqin namunasi sifatida Toşkent viloyatida taşkil etilgan 100 gektar maydonga ega “Ostim” sanoat zonasi qayd etildi. Hozirgi vaqtda uni kengaytiriş böyiça faol işlar olib borilmoqda.

Prezident uşbu ijobiy tajribani mamlakatning boşqa hududlarida ham joriy etişga tayyorligini bildirdi.

«Işonçim komilki, birgalikda yana-da yuksak natijalarga albatta erişamiz. Uşbu işda barçangizga ulkan muvaffaqiyat va omad tilayman», — deya ta’kidladi davlat rahbari nutqi yakunida.

Prezident bilan muloqot davomida Turkiya kompaniyalari rahbarlari Özbekistonda öz faoliyati uçun yaratilgan keng imkoniyatlar uçun minnatdorlik bildirdilar. Ular amalga oşirilayotgan loyihalar va kelgusi rejalari haqida sözlab, öz fikr va takliflarini ham taqdim etdilar.

Dilafro'z Niyazova
Dilafro'z Niyazova

Dilafruz Niyazova 2025-yildan buyon UzDaily jamoasida faoliyat yuritib, nashrning o'zbek tilidagi versiyasi uchun mas'uldir.