“Salar” tozalash inshootlarida noxush hid bartaraf etildi

Toshkent, O’zbekiston (UzDaily.uz) — Toshkentdagi “Salar” tozalash inshootlarida noxush hidni bartaraf etish uchun qiymati 9,5 mlrd so‘mlik filtrlash uskunasi o‘rnatildi. Uskuna 15 kundan ortiq vaqtdan beri ishlamoqda va shundan so‘ng inshootlar atrofidagi hid yo‘qoldi. Bu haqda Toshkent shahar hokimligi matbuot xizmati xabar berdi.

Shahar maʼmuriyati maʼlumotlariga ko‘ra, oqova suvlar to‘planadigan havzalar germetik tarzda yopilgan. Ichkarida hosil bo‘ladigan havo esa maxsus filtrlash tizimi orqali tozalanadi.

«Toshkent shahar suv taʼminoti» bosh texnologi Dunanbay Qozibekovning aytishicha, ikkinchi bosqich tozalash inshootlariga Sergeli, Yangihayot, Mirobod va Yashnobod tumanlaridan oqova suvlar kelib tushadi. O‘rnatilgan uskuna Rossiyadan olib kelingan.

Qozibekovning so‘zlariga ko‘ra, tizim quyidagi tartibda ishlaydi: ventilyator yopiq havzalardagi havoni tortib oladi, shundan so‘ng havo katalitik sorbent deb ataladigan material orqali o‘tkaziladi. Uning hajmi 11,5 tonnani tashkil etadi.

Keyin ultrabinafsha nurlanish taʼsirida havo ozonlantiriladi va oksidlanadi. Shundan so‘ng u 2,5 tonna og‘irlikdagi faollashtirilgan ko‘mir qatlamidan o‘tkaziladi. Bosh texnolog taʼkidlaganidek, natijada chiqish havosidagi vodorod sulfidi va ammiak konsentratsiyasi nolga teng bo‘ladi.

Hokimlikda, shuningdek, noxush hidning yo‘qolganini yaqin hududlarda istiqomat qiluvchi aholi ham tasdiqlayotgani maʼlum qilindi.

Tozalash inshootlaridan tarqalayotgan hid muammosi avvalroq mamlakat rahbariyati darajasida ham muhokama qilingan edi. Prezident obyektdan Sergeli va Yangihayot tumanlariga tarqalayotgan noxush hidni 1 sentyabrga qadar bartaraf etish bo‘yicha topshiriq bergan.

Bu masalaga oid xabarlarda Sergeli tumanidagi “O‘zgarish” mahallasida hid tarqalishining asosiy sababi sifatida korxonalar tomonidan oqova suvlar va chiqindilarning aeratsiya stansiyasi hamda Bozsuv kanaliga tashlanayotgani ko‘rsatilgan.

Keyinroq Senat qo‘mitasi korxonalarning mahalliy tozalash inshootlarini rekonstruksiya qilishni nazarda tutuvchi hukumat qarori loyihasi ishlab chiqilayotganini maʼlum qildi. Shuningdek, Toshkent hududidan beshta charm zavodini tashqariga chiqarish rejalashtirilgan edi.

Shu bilan birga, shahar oqova suvlarini tozalash tizimini rivojlantirish bo‘yicha loyihalar ham muhokama qilingan. Birlashgan Arab Amirliklarining Abu Dhabi Sewerage Services Company (ADSSC) kompaniyasi 2024 yil yanvar oyida Toshkent uchun yangi suv tozalash stansiyasi qurilishini boshlashni rejalashtirgan edi.

2024 yil avgust oyida Toshkent viloyatida sutkasiga 1 mln kub metr oqova suvni qayta ishlash quvvatiga ega yangi tozalash inshootini qurish rejalari haqida xabar berilgan. Taqdim etilgan maʼlumotlarga ko‘ra, poytaxtning 500 mingdan ortiq aholisi va 100 ta korxonasi markazlashgan kanalizatsiya tizimiga ulanishi kerak edi.

Ushbu loyihani BAA, Fransiya va Yaponiya kompaniyalaridan iborat konsorsium amalga oshirishi rejalashtirilgan edi.