Toşkent, Özbekiston (UzDaily.uz) — 2026 yil 1 oktyabr holatiga köra, Özbekiston tijorat banklarining jami aktivlari 1 044,8 trln sömni taşkil etdi. Bu körsatkiç bir yilda 20,5 foizga oşgan. 2025 yil 1 oktyabr holatida banklar aktivlari 866,8 trln söm darajasida bölgan. Bu haqda Özbekiston Markaziy banki xabar berdi.
Davlat uluşi bölmagan banklar aktivlarini eng yuqori sur’atda oşirdi. Ularning aktivlari 36,2 foizga ösib, 410 trln sömga yetdi. Davlat uluşi mavjud banklarda esa ösiş 12,2 foizni taşkil etib, aktivlar 634,9 trln sömga yetdi. Natijada xususiy banklar segmentining tizim jami aktivlaridagi uluşi 34,7 foizdan 39,2 foizga kötarildi.
Balansdagi xorijiy valyutadagi aktivlar uluşi qisqarmoqda. Bir yilda ular atigi 6 foizga ösib, 352,7 trln sömga yetdi. Ularning jami aktivlardagi uluşi esa 38,4 foizdan 33,8 foizga tuşdi.
Aktivlarning asosiy qismini hamon kreditlar taşkil etmoqda. Sof kredit portfeli 13,1 foizga ösib, 638,1 trln sömga yetdi. Biroq uning aktivlar tarkibidagi uluşi 65,1 foizdan 61,1 foizga kamaydi. Bu investitsiyalar va qimmatli qoğozlarga yönaltirilgan mablağlarning tezroq ösişi bilan boğliq. Bir yilda uşbu yönalişdagi mablağlar 93,4 foizga köpayib, deyarli ikki barobar oşdi va 155,6 trln sömga yetdi. Natijada mazkur aktivlar turining umumiy aktivlardagi uluşi 9,3 foizdan 14,9 foizga kötarildi.
Banklarning Markaziy bankdagi mablağlari 33,7 foizga ösib, 36,2 trln sömni taşkil etdi. Kassadagi naqd pullar 11,7 foizga köpayib, 30 trln sömga yetdi. Olinişi lozim bölgan hisoblangan foizlar miqdori esa 47,2 foizga ösib, 39,1 trln sömni taşkil qildi. Şu bilan birga, norezident banklarga talablar 18,8 foizga qisqarib, 44,9 trln sömga, rezident banklarga talablar esa 3,2 foizga kamayib, 29,2 trln sömga tuşdi.
Passivlar tarkibida banklarning majburiyatlari 21,1 foizga ösib, 891,9 trln sömga yetdi. Öz kapitali esa 17,3 foizga köpayib, 152,9 trln sömni taşkil etdi.
Bank tizimida yuqori darajadagi konsentratsiya saqlanib qolmoqda. Faoliyat yuritayotgan 35 ta tijorat bankidan 12 tasining aktivlari 30 trln sömdan oşadi.
Uşbu 12 ta bank jami 821,9 trln sömlik aktivlarga ega bölib, bu tizimdagi barça aktivlarning 78,7 foizini taşkil etadi. Yana 11 ta bankning aktivlari 10 trln sömdan 30 trln sömgaça bölib, ularning jami aktivlari 181,5 trln sömga teng. Olti bankning aktivlari 3 trln sömdan 10 trln sömgaça bölib, jami 34,2 trln sömni taşkil qiladi.
Aktivlari 3 trln sömgaça bölgan eng kiçik oltita bankning jami aktivlari esa 7,2 trln sömga teng.