Тошкент, Ўзбекистон (UzDaily.uz) — Ўзбекистон Марказий банки 2026 йил якуни учун инфляция прогнозини 6,5 фоиздан 7 фоизга оширди. Бунинг сабабларидан бири иситиш ва иссиқ сув тарифларининг кўтарилиши бўлди. Ушбу хизматлар нархини ошириш бўйича эълон қилинган параметрлар регуляторнинг дастлабки ҳисоб-китобларидан юқорироқ бўлган.
Прогнознинг қайта кўриб чиқилишига Марказий банкнинг Пул-кредит сиёсати департаменти директори Самигжон Иногамов 4 ноябрь куни бўлиб ўтган матбуот анжуманида изоҳ берди. Бу ҳақда Ўзбекистон Марказий банки хабар берди.
Иногамовнинг сўзларига кўра, иссиқ сув ва иситиш тарифларининг ошиши аввалги 6,5 фоизлик прогнозда ҳам ҳисобга олинган эди. «Бироқ эълон қилинган параметрлар бироз юқорироқ бўлди. Шунинг учун уларни янгиланган прогнозга киритдик ва йил якуни учун инфляция баҳосини 6,5 фоиздан 7 фоизга қайта кўриб чиқдик», — деди у.
Департамент директори тарифларнинг ўзгариши Марказий банк бошқармаси асосий ставкани 14 фоиз даражасида сақлаб қолиш ва қатъий пул-кредит шароитларини давом эттириш тўғрисида қарор қабул қилишидаги муҳим омиллардан бири бўлганини таъкидлади.
Матбуот анжуманида тарифлар масаласини Vaqt.uz журналисти кўтарди. У Марказий банк иситиш тарифларини 30 фоизга ошириш режасини ва бунинг аҳоли инфляцион кутилмаларига эҳтимолий таъсирини ҳисобга олган-олмагани билан қизиқди.
Марказий банк раисининг ўринбосари Нодирбек Ачилов ҳисоб-китобларга тартибга солинадиган нархларнинг эълон қилинган барча ўзгаришлари, жумладан, иссиқлик таъминоти тарифлари ҳам киритилганини маълум қилди.
«Суюлтирилган газ нархи оширилгани каби, иситиш тарифлари кўтарилишининг бир марталик таъсирини ҳам жорий прогнозда ҳисобга олдик. Келгуси йил учун прогнозларда ҳам ҳозиргача эълон қилинган барча ўзгаришлар инобатга олинган. Инфляциянинг 7 фоизлик прогнози ушбу омилларнинг барчасини қамраб олади», — деди у.
4 ноябрь куни бўлиб ўтган йиғилишда бошқарма тарифлар ошишига жавобан асосий ставкани кўтариш масаласини кўриб чиқмаган. Муҳокама фақат иккита вариант — ставкани 14 фоиз даражасида сақлаб қолиш ёки 13,5 фоизгача пасайтириш билан чекланган.
«Ҳисоб-китобларимизга кўра, тарифлар ўзгаришининг дастлабки таъсири қисқа муддатли ва нисбатан кичик бўлади. Шу сабабли бугун бошқарма йиғилишида асосий ставкани ошириш масаласи муҳокама қилинмади», — деб изоҳ берди Ачилов.
Шу билан бирга, регулятор нафақат айрим хизматлар нархининг тўғридан-тўғри ошишини, балки қимматлашувнинг бошқа товарлар ва хизматларга ҳам тарқалиши эҳтимолини баҳолаган.
«Тарифлар ўзгаришининг иккиламчи таъсирини юмшатиш учун қатъий пул-кредит сиёсатини давом эттириш мақсадга мувофиқ, деб ҳисоблаймиз», — деди Марказий банк раисининг ўринбосари.
Унинг сўзларига кўра, Марказий банк тарифлар ўзгаришининг тўғридан-тўғри таъсирини асосан бир марталик омил сифатида баҳоламоқда. Қатъий пул-кредит шароитлари ушбу ўзгаришларнинг инфляцион кутилмалар ва инфляциянинг барқарор таркибий қисмларига таъсирини чеклаши керак.
Ачилов, шунингдек, ҳукумат аҳолини ижтимоий қўллаб-қувватлаш чораларини ҳам назарда тутганини маълум қилди. Кутилишича, бу чоралар тарифлар ошишининг оилалар даромадлари ва харид қобилиятига таъсирини юмшатишга ёрдам беради.
