Iqtisod

Kiçik biznes 9 oyda Özbekiston YAIMining 53,8 foizini ta’minladi

Kiçik biznes 9 oyda Özbekiston YAIMining 53,8 foizini ta’minladi
Kiçik biznes 9 oyda Özbekiston YAIMining 53,8 foizini ta’minladi / Foto: UzDaily.

Toşkent, Özbekiston (UzDaily.uz) — 2026 yil yanvar–sentyabr oylarida Özbekistondagi kiçik tadbirkorlik subyektlari 904,8 trln sömlik yalpi içki mahsulot (YAIM) yaratib, mamlakat umumiy YAIMining 53,8 foizini ta’minladi. 1 oktyabr holatiga köra, mamlakatda 1 264,5 mingta kiçik biznes subyekti faoliyat yuritgan. Bu haqda Özbekiston Respublikasi Milliy statistika qömitasi xabar berdi.

Faoliyat körsatayotgan kiçik tadbirkorlik subyektlarining umumiy sonidan 551,1 mingtasini kiçik korxonalar va mikrofirmalar, jumladan, fermer va dehqon xöjaliklari taşkil etadi.

Şuningdek, mamlakatda 357,9 mingta yakka tartibdagi tadbirkor, yuridik şaxs taşkil etmagan 330,8 mingta dehqon xöjaligi, 18,8 mingta hunarmand, 4,9 mingta oilaviy tadbirkor va import tovarlari sotuvçi 0,9 mingta subyekt mavjud.

Mamlakat böyiça har 1 000 nafar aholiga örtaça 32,2 ta kiçik biznes subyekti töğri keladi. Eng yuqori körsatkiç Toşkent şahrida qayd etilgan — 51,9 ta. Keyingi örinlarda Xorazm viloyati 44,7 ta, Sirdaryo viloyati 41,5 ta va Jizzax viloyati 36,5 ta körsatkiç bilan qayd etilgan. Kiçik biznes subyektlarining mutlaq soni böyiça Toşkent şahri yetakçi — 168,7 mingta. Undan keyin Samarqand viloyatida 122,3 mingta, Farğona viloyatida 117,2 mingta va Andijon viloyatida 116,1 mingta subyekt faoliyat yuritmoqda.

Töqqiz oy davomida mamlakatda fermer va dehqon xöjaliklarini hisobga olmagan holda 66,3 mingta yangi kiçik korxona va mikrofirma taşkil etildi. Eng köp yangi korxona savdo sohasida oçilgan — 22 823 ta. Qişloq, örmon va baliq xöjaligida 8 716 ta, sanoatda 7 924 ta, yaşaş va ovqatlaniş xizmatlari sohasida esa 5 921 ta korxona taşkil etilgan.

YAIMda kiçik biznesning eng yuqori uluşi qişloq, örmon va baliq xöjaligiga töğri kelib, 93,2 foizni taşkil etdi. Taşiş va saqlaş, axborot va aloqa sohalarida bu körsatkiç 78,3 foiz, qurilişda esa 75,4 foizga teng böldi.

Kiçik korxonalar 380,2 trln sömlik sanoat mahsulotlari işlab çiqardi. Bu mamlakatdagi umumiy sanoat işlab çiqariş hajmining 35 foizini taşkil etadi.

2025 yilning mos davriga nisbatan ösiş 6,9 foiz böldi. Kiçik biznes subyektlari bajargan quriliş işlari hajmi 15,3 foizga oşib, 249,8 trln sömga yetdi. Bu umumiy quriliş işlari hajmining 73,6 foiziga teng.

Kiçik tadbirkorlik subyektlari tomonidan özlaştirilgan asosiy kapitalga investitsiyalar 27,5 foizga oşib, 402,5 trln sömni taşkil etdi. Bu umumiy investitsiyalar hajmining 68,9 foizidir. Kiçik biznesning qişloq, örmon va baliq xöjaligi mahsulotlari hajmi 2,1 foizga ösib, 426,9 trln sömga yetdi. Bu umumiy hajmning 91,7 foizini taşkil qiladi.

Kiçik biznesning çakana tovar aylanmasi 21,5 foizga oşib, 355,4 trln sömga yetdi. Uning umumiy çakana tovar aylanmasidagi uluşi 82,2 foizni taşkil etdi. Körsatilgan xizmatlar hajmi 17,4 foizga ösib, 567,5 trln sömga yetdi. Uşbu sohada kiçik biznes uluşi 56,6 foiz böldi.

Kiçik biznes subyektlari tomonidan tovar va xizmatlar eksporti 12,1 mlrd dollarni yoki mamlakat umumiy eksportining 47 foizini taşkil etdi. Import hajmi esa 20,7 mlrd dollarga yoki umumiy importning 52,3 foiziga yetdi.

Avtomobil transportida yuk taşiş hajmida kiçik tadbirkorlikning uluşi 56,4 foizni taşkil etdi, uşbu körsatkiç 12,5 foizga ösdi. Avtomobil transportining yuk aylanmasida kiçik biznes hissasi 79 foizga teng bölib, ösiş 10,6 foizni taşkil qildi.

 

Dilafro'z Niyazova
Dilafro'z Niyazova

Dilafruz Niyazova 2025-yildan buyon UzDaily jamoasida faoliyat yuritib, nashrning o'zbek tilidagi versiyasi uchun mas'uldir.