Тошкент, Ўзбекистон (UzDaily.uz) — Ўзбекистон ва Йель университети экологик фан, мониторинг ҳамда мутахассислар тайёрлаш соҳаларида ҳамкорлик истиқболларини муҳокама қилди. Бу ҳақда Экология ва иқлим ўзгариши миллий қўмитаси хабар берди.
Ўзбекистон президентининг экология масалалари бўйича маслаҳатчиси, Экология ва иқлим ўзгариши миллий қўмитаси раиси Азиз Абдуҳакимовнинг Йель университети профессори Дэниел Эсти билан учрашуви БМТнинг Иқлим ўзгариши бўйича 31-конференцияси (COP31) доирасида Анталия шаҳрида бўлиб ўтди.
Томонлар экологик сиёсат, атроф-муҳит мониторингини такомиллаштириш ва экологик самарадорликни баҳолашнинг халқаро кўрсаткичларини қўллаш соҳаларида ҳамкорлик имкониятларини кўриб чиқди. Шунингдек, атроф-муҳитни муҳофаза қилиш ва иқлим ўзгариши йўналишларида янги авлод мутахассисларини тайёрлаш масаласи муҳокама қилинди.
Учрашувнинг асосий мавзуларидан бири Йель университети ҳузуридаги Экология ҳуқуқи ва сиёсати маркази иштирокида ишлаб чиқилган Экологик самарадорлик индекси (Environmental Performance Index, EPI) бўлди. 2026 йилда ушбу индекснинг жорий этилганига 25 йил тўлади.
Жорий рейтингда 47 та кўрсаткич бўйича баҳоланган 177 та мамлакат ўрин олган. Ўзбекистон 34,79 балл тўплаб, 121-ўринни эгаллаган.
Абдуҳакимов EPI натижалари экологик сиёсатнинг устувор йўналишларини белгилашда мезон бўлиб хизмат қилиши мумкинлигини таъкидлади.
У асосий йўналишлар сифатида атмосфера ҳавоси сифати, чиқиндиларни бошқариш, сув ресурслари ва биохилма-хилликни сақлаш масалаларини қайд этди.
Унинг сўзларига кўра, асосланган қарорлар қабул қилиш учун ишончли маълумотларга таянган шаффоф экологик мониторинг тизимини ривожлантириш зарур.
Учрашувда Ўзбекистонда амалга оширилаётган экологик ўзгаришлар ҳақида ҳам маълумот берилди. Хусусан, атроф-муҳитни муҳофаза қилиш давлат сиёсатининг устувор йўналишларидан бирига айлангани таъкидланди. Институционал ўзгаришлар доирасида Экология ва иқлим ўзгариши миллий қўмитаси ташкил этилгани қайд этилди.
Green University билан ҳамкорлик
Учрашув иштирокчилари Green University — Марказий Осиё атроф-муҳит ва иқлим ўзгаришини ўрганиш университети доирасида ҳамкорлик қилиш имкониятларига алоҳида эътибор қаратди.
Университет экологик соҳада илмий тадқиқотлар, таълим ва инновациялар учун минтақавий майдон сифатида қаралмоқда.
Томонлар Йель университети тадқиқотчиларини қўшма таълим ва илмий дастурларга жалб этиш имкониятини муҳокама қилди. Кўриб чиқилаётган ҳамкорлик шакллари қаторига ўқитувчилар ва талабалар алмашинуви, шунингдек, экологик ҳуқуқ, экологик маълумотлар ва барқарор ривожланиш кўрсаткичлари бўйича тадқиқот лойиҳалари киради.
Ўзбекистон ҳудудлари экологик самарадорлигини баҳолаш тизимини ишлаб чиқиш ва кейинчалик уни Марказий Осиё мамлакатларида ҳам жорий этиш имконияти ҳам истиқболли йўналишлар сифатида қайд этилди.
Шунингдек, экологик ҳисоботнинг миллий кўрсаткичларини такомиллаштириш, яшил молиялаштириш ва корпоратив барқарорлик соҳаларидаги салоҳиятни ривожлантириш масалалари муҳокама қилинди.
Учрашув якунида томонлар ҳамкорликни амалий босқичга ўтказишдан манфаатдор эканини билдирди.