Тошкент, Ўзбекистон (UzDaily.uz) — Ўзбекистон Марказий банки Бошқаруви 2026 йил 16 сентябрдаги йиғилишида асосий ставкани йиллик 14 фоиз даражасида сақлаб қолишга қарор қилди. Инфляциянинг пасайиши давом этаётгани ва иқтисодиёт динамикаси янада мувозанатлашгани белгиларига қарамай, регулятор айрим инфляцияни кучайтирувчи хавфлар сақланиб қолаётганини қайд этди.
Август ойида йиллик инфляция 6,2 фоизгача секинлашиб, пасайиш тенденциясини давом эттирди. Базавий инфляция қарийб 5,5 фоизни ташкил этди. Шу билан бирга, нархлари йиллик 5 фоиздан юқори ўсиб бораётган товар ва хизматлар улушининг ортиши барқарор нарх босими сақланиб қолаётганини кўрсатмоқда.
Аҳоли ва бизнеснинг инфляцион кутилмалари ҳам пасайишда давом этди, бироқ умумий инфляцияга нисбатан секинроқ суръатларда. Марказий банк баҳосига кўра, бу нарх шаклланиши жараёнларига инфляцион инерция таъсири сақланиб қолаётганидан далолат беради.
Чакана савдо, хизматлар соҳаси ва инвестициялардаги ижобий динамика фаол истеъмол ва инвестиция талабидан далолат бермоқда. Шу билан бирга, сўнгги ойларда ялпи талабнинг айрим таркибий қисмлари барқарорлашаётгани белгилари пайдо бўлди.
Амалдаги пул-кредит шароитлари таъсирида иқтисодиётни кредитлаш суръатлари аста-секин меъёрлашмоқда. Шу билан бирга, ижобий реал фоиз ставкалари аҳолининг жамғаришга мойиллигини қўллаб-қувватламоқда.
Ташқи хавфлар орасида Марказий банк хомашё, озиқ-овқат ва энергия ресурсларининг жаҳон нархлари юқори даражада қолаётганини қайд этди. Бу импорт, транспорт ва логистика қиймати орқали ички инфляцияга босим ўтказиши мумкин.
Йил давомида сўмнинг реал самарали алмашув курсининг мустаҳкамланиши, асосий савдо ҳамкорларининг айрим валюталари заифлашгани фонида, аксинча, импорт нархлари орқали инфляцион босимнинг пасайишига хизмат қилмоқда.
Ички инфляцияни кучайтирувчи омил сифатида тартибга солинадиган нархларни либераллаштириш жараёнининг давом этаётгани сақланиб қолмоқда. Бу ишлаб чиқариш харажатлари ва хизматлар қиймати орқали иккиламчи инфляцион таъсирларни кучайтириши мумкин.
Марказий банк ушбу хавфларнинг барқарор инфляцион жараёнларга айланишини чеклаш, уларнинг иккиламчи таъсирларини юмшатиш ва инфляцион кутилмаларни янада пасайтириш учун қатъий пул-кредит шароитларини сақлаб қолиш зарур, деб ҳисоблайди.
Регулятор инфляция ва инфляцион кутилмалар, ички талаб ҳамда ташқи иқтисодий шароитлар динамикасини кузатишда давом этади. Инфляцияни 2027 йил охирига қадар 5 фоизлик мақсадли кўрсаткичгача пасайтириш учун пул-кредит шароитлари зарур даражада сақланади.
Марказий банк Бошқарувининг асосий ставкани кўриб чиқиш бўйича навбатдаги йиғилиши 2026 йил 28 октябрга белгиланган.