Toşkent, Özbekiston (UzDaily.uz) — Özbekistonda 2026 yil yanvar–sentyabr oylarida 67 859 ta kvartira foydalanişga topşirildi. Bu ötgan yilning şu davriga nisbatan 88,8 foizga köp.
Töqqiz oy davomida 67 598 nafar fuqaroga jami 20,9 trln sömlik ipoteka kreditlari ajratildi.
Bu ma’lumotlarni brifingda Iqtisodiyot va moliya vazirining matbuot kotibi, axborot siyosati masalalari böyiça maslahatçi Ravşana Umarova taqdim etdi.
Hisobot davrida «Yangi Özbekiston» turar joy massivlarida 13 408 ta kvartira foydalanişga topşirildi. Uşbu hududlarning muhandislik-kommunikatsiya infratuzilmasini rivojlantiriş uçun Davlat byudjetidan 677,1 mlrd söm yönaltirildi.
2026 yilda respublika böyiça jami 140 206 ta kvartira quriş rejalaştirilgan. 1 oktyabr holatiga köra, 67 859 ta kvartira foydalanişga topşirilgan. Renovatsiya dasturlari doirasida esa qöşimça 10 045 ta turar joy foydalanişga berilgan.
Brifing ma’lumotlariga köra, aholini röyxatga oliş natijalarini hisobga olgan holda, 1 oktyabr holatiga Özbekiston aholisi 39,5 mln kişiga yetgan. Urbanizatsiya darajasi 54,5 foizni taşkil etgan, şahar aholisi esa 21,3 mln kişidan iborat bölgan. «Özbekiston — 2030» strategiyasi doirasida şahar aholisining uluşini 60 foizga yetkaziş vazifasi belgilangan.
2021 yildan buyon mamlakatda «Yangi Özbekiston» turar joy massivlarini kompleks quriş dasturi amalga oşirilmoqda. U nafaqat uy-joy fondini, balki transport, muhandislik va ijtimoiy infratuzilmani ham rivojlantirişni nazarda tutadi. 2022–2025 yillarda bunday massivlarda 55 264 ta kvartira qurilib, foydalanişga topşirilgan.
2026 yilda 61 ta turar joy massivida yana 33 926 ta kvartira quriş rejalaştirilgan. 1 oktyabr holatiga 13 408 ta kvartira foydalanişga topşirilgan bölib, bu yillik rejaning qariyb 40 foizini taşkil etadi.
2026 yilda uşbu massivlarning muhandislik-kommunikatsiya infratuzilmasini rivojlantiriş uçun Davlat byudjetidan 1 trln 152,3 mlrd söm ajratiş közda tutilgan. 1 oktyabrga qadar 677,1 mlrd söm moliyalaştirilgan. Mablağlar yöllar quriş, içimlik suvi va kanalizatsiya tarmoqlarini, issiqlik ta’minoti hamda elektr ta’minoti tizimlarini rivojlantirişga yönaltirilgan.
Davlatning uy-joy siyosatidagi alohida yönalişlardan biri ipoteka bozorini rivojlantiriş hisoblanadi. 2026 yilda jami 23 trln sömlik ipoteka kreditlari ajratiş rejalaştirilgan.
Uşbu mablağlarning 12,2 trln sömi Davlat byudjeti mablağlari, 7,8 trln sömi tijorat banklarining öz mablağlari va 3 trln sömi «Özbekiston ipotekani qayta moliyalaştiriş kompaniyasi» aksiyadorlik jamiyati mablağlari hisobidan ajratilişi kerak.
1 oktyabr holatiga köra, fuqarolarga 20,9 trln sömlik ipoteka kreditlari berilgan. Bu yillik maqsadli körsatkiçning 91 foiziga teng.
2025 yilning yanvar–sentyabr oylariga nisbatan ipoteka kreditlari hajmi 39 foizga yoki 5,9 trln sömga oşgan.
Jami kredit mablağlarining 12,8 trln sömi Davlat byudjeti, 6,1 trln sömi tijorat banklari resurslari va 2 trln sömi ipotekani qayta moliyalaştiriş kompaniyasi mablağlari hissasiga töğri kelgan.
Töqqiz oy davomida Davlat byudjetidan ipoteka kreditlari böyiça subsidiyalarga 1 trln 208,1 mlrd söm tölangan. Uşbu mablağlarning 407,8 mlrd sömi 13 722 nafar fuqaroning dastlabki badallarini qoplaşga, yana 800,3 mlrd sömi esa foiz tölovlarini kompensatsiya qilişga yönaltirilgan.
Renovatsiya doirasida 2026 yilda 30 mingta, 2027 yilda esa 35 mingta kvartira foydalanişga topşirilişi rejalaştirilgan. Bu vazifalar 2026 yil 24 fevraldagi PF-29-son Prezident farmonida belgilangan. Bundan taşqari, 2040 yilga qadar köp kvartirali uy-joy qurilişi umumiy hajmida renovatsiya doirasida barpo etilgan kvartiralar uluşini bosqiçma-bosqiç 60 foizga yetkaziş rejalaştirilgan.
Eskirgan uy-joy fondini yangilaşning huquqiy asoslari 2026 yil 10 iyunda qabul qilingan «Şaharsozlik renovatsiyasi töğrisida»gi qonunda mustahkamlangan. Hujjat mulkdorlar huquqlarini himoya qiliş, yer resurslaridan samarali foydalaniş va şahar qurilişlarini yangilaş loyihalarini moliyalaştiriş mexanizmlarini nazarda tutadi.
«Özbekiston ipotekani qayta moliyalaştiriş kompaniyasi» aksiyadorlik jamiyati faoliyati doirasida töqqiz oy davomida fuqarolarga avval berilgan 2 trln 273,1 mlrd sömlik ipoteka kreditlari qayta moliyalaştirilgan. Uşbu mablağlar qariyb 9 ming nafar fuqaroni qamrab olgan.
Şuningdek, 1 594 ta turar joyni ekologik modernizatsiya qiliş uçun 221,2 mlrd sömlik ipoteka kreditlari yönaltirilgan.
Kompaniya Yevropa tiklaniş va taraqqiyot bankidan 685,6 mlrd söm va mahalliy kapital bozoridan 1,3 trln söm mablağ jalb qilgan. 2030 yilga qadar kompaniyaning ustav kapitalini 5 trln sömga, ipoteka bozoridagi uluşini esa 20 foizga yetkaziş rejalaştirilgan.
