Ўзбекистон ва Покистон Хитой орқали транзитни кенгайтиради

Тошкент, Ўзбекистон (UzDaily.uz) — Ўзбекистон ва Покистон Хитой орқали ўтувчи транспорт йўналишини икки томонлама транзит савдоси тизимига киритиш бўйича принципиал келишувга эришди.

Pakistan Today нашри манбаларига таяниб хабар беришича, тегишли ўзгартишларни Ўзбекистон Бош вазири ўринбосарининг Покистонга бўлажак ташрифи чоғида расмийлаштириш режалаштирилган.

Нашр маълумотига кўра, томонлар икки мамлакат ўртасидаги транзит савдоси тўғрисидаги битимга ўзгартиш ва қўшимчалар киритиш бўйича протоколни имзолаш ниятида.

Ҳужжатда Хитой орқали ўтувчи йўналишни расман рухсат этилган транспорт йўлаклари рўйхатига киритиш назарда тутилган. Янги схемага кўра, юклар Сост қуруқлик порти орқали ўтиб, Ғарбий Хитой ҳудуди орқали Марказий Осиё давлатларига етказилади.

Pakistan Today манбасининг таъкидлашича, транспорт йўналишлари рўйхатини кенгайтиришдан мақсад минтақадаги хавфсизлик билан боғлиқ вазият ўзгариб бораётган шароитда икки мамлакат ўртасида юк ташишнинг узлуксизлигини таъминлашдан иборат.

Ўзгартишлар кучга киргач, Покистон Хитой орқали ўтувчи йўналишдан Марказий Осиё мамлакатлари, жумладан Ўзбекистонга товарлар етказиб бериш учун фойдаланиши мумкин бўлади. Ўзбекистон эса Покистоннинг денгиз портларига чиқиш имкониятини сақлаб қолади.

Нашр қайд этишича, яқин вақтгача Афғонистон орқали ўтувчи йўналиш энг қисқа ва иқтисодий жиҳатдан энг мақбул деб ҳисобланган. У шунингдек Ўзбекистон — Афғонистон — Покистон темир йўли лойиҳасининг асосий йўналиши сифатида ҳам кўриб чиқилган.

Бироқ Исломобод ва Кобул ўртасидаги муносабатлар ёмонлашгач ҳамда 2025 йил октябрь ойида Торхам ва Чаман чегара ўтиш пунктлари ёпилганидан сўнг мазкур транспорт йўлаги амалда фаолиятини тўхтатган.

Шундан сўнг Покистон Эрон ва Хитой орқали муқобил йўналишларни ривожлантиришга киришган. Pakistan Today маълумотига кўра, Эрон йўналишидаги вазиятнинг мураккаблашиши ҳам ушбу вариантнинг жозибадорлигини пасайтирган ва Хитой орқали ўтувчи йўналишнинг минтақавий савдодаги аҳамиятини оширган.

Узунроқ масофа ва эҳтимоли юқорироқ транспорт харажатларига қарамай, Хитой орқали ўтувчи йўналиш транзит ташувларини диверсификация қилиш ва битта йўналишга қарамликни камайтириш имконини берувчи стратегик муқобил сифатида баҳоланмоқда.

Pakistan Today маълумотларига кўра, 2025 йил якунларига кўра Покистон ва Ўзбекистон ўртасидаги товар айирбошлаш ҳажми 445,9 миллион АҚШ долларини ташкил этган.

Покистон экспорти 120,9 миллион долларга, Ўзбекистондан импорт эса 325 миллион долларга етган. Нашр, шунингдек, Покистон Жанубий Осиё мамлакатлари орасида Ўзбекистоннинг савдо ҳажми бўйича иккинчи йирик ҳамкори эканини қайд этган.