Тошкент, Ўзбекистон (UzDaily.uz) — 2026 йил 1 октябрь ҳолатига кўра, Ўзбекистоннинг доимий аҳолиси 39 535,2 минг кишини ташкил этди. Бу кўрсаткич ўтган йилнинг шу даврига нисбатан 1,8 фоизга кўп. Маълумотлар 2026 йил 15 январь ҳолатига ўтказилган аҳоли ва қишлоқ хўжалигини рўйхатга олиш натижалари асосида ҳисобланган. Бу ҳақда Ўзбекистон Миллий статистика қўмитаси хабар берди.
2026 йил январь–сентябрь ойларида мамлакатда 638,6 минг киши туғилди, 123,4 минг киши вафот этди. Аҳолининг табиий ўсиши 515,2 минг кишини ташкил қилди. Шу даврда 172 мингта никоҳ ва 36,8 мингта ажрим қайд этилди. Хориждан 2114 киши мамлакатга келган, 6398 киши эса чет элга кўчиб кетган.
Шаҳарларда 21 523,8 минг киши ёки аҳолининг 54,4 фоизи, қишлоқ жойларда эса 18 011,4 минг киши ёки 45,6 фоизи истиқомат қилади. Мамлакатда эркаклар сони 20 014 минг кишини (50,6 фоиз), аёллар сони эса 19 521,2 минг кишини (49,4 фоиз) ташкил этди.
Энг кўп аҳоли Самарқанд вилоятида яшайди — 4462,8 минг киши. Кейинги ўринларда Фарғона вилояти (4293 минг), Тошкент вилояти (3799,1 минг), Қашқадарё вилояти (3746,2 минг) ва Андижон вилояти (3574,4 минг) туради. Тошкент шаҳри аҳолиси 3278,5 минг кишини ташкил этди. Аҳоли сони энг кам ҳудудлар Сирдарё (965,4 минг) ва Навоий (1196,6 минг) вилоятларидир.
Йил давомида аҳоли энг тез Сурхондарё вилоятида ўсди — 2,2 фоиз. Қашқадарё вилояти ва Тошкент шаҳрида ўсиш 2,1 фоиз, Жиззах вилоятида эса 2 фоиз бўлди. Аҳоли энг секин Қорақалпоғистон Республикасида (1,1 фоиз) ва Навоий вилоятида (1,3 фоиз) ўсди.
2026 йил 1 октябрь ҳолатига кўра, аҳоли зичлиги ҳар бир квадрат километрга 88,1 кишини ташкил этди. Бир йил аввал бу кўрсаткич 86,5 кишига тенг бўлган. 2022 йилда эса аҳоли зичлиги ҳар бир квадрат километрга 81,4 киши даражасида эди.
Тўққиз ойда туғилганлар сони 2025 йилнинг шу даврига нисбатан 26 мингтага камайди. Туғилиш коэффициенти ҳар минг кишига 21,7 нафарни ташкил этди. Туғилиш кўрсаткичи учинчи йил кетма-кет пасаймоқда: 2023 йил январь–сентябрь ойларида 716,9 минг нафар, 2024 йилда 693,9 минг нафар, 2025 йилда эса 664,6 минг нафар чақалоқ туғилган.
Янги туғилган чақалоқларнинг 329,8 минг нафари ўғил болалар (51,6 фоиз), 308,8 минг нафари эса қиз болалар (48,4 фоиз) бўлди. Шаҳарларда 310,5 минг нафар (48,6 фоиз), қишлоқ жойларда эса 328,1 минг нафар (51,4 фоиз) чақалоқ дунёга келди.
Вафот этганлар сони ўтган йилнинг шу даврига нисбатан 8,8 минг кишига камайди. Ўлим коэффициенти ҳар минг кишига 4,2 нафарни ташкил этди. Вафот этганларнинг 68,5 минг нафари эркаклар (55,5 фоиз), 54,9 минг нафари аёллар (44,5 фоиз) бўлди. Шаҳарларда 65,7 минг киши (53,2 фоиз), қишлоқ жойларда эса 57,7 минг киши (46,8 фоиз) вафот этган.
Қайд этилган никоҳлар сони 5 мингтага камайди. Никоҳ коэффициенти ҳар минг кишига 5,9 тани ташкил этди. Никоҳлар сони 2022 йилдан бери пасайиб келмоқда. Ўша йили тўққиз ой давомида 197 мингта никоҳ қайд этилган. Жорий йилда шаҳарларда 88 мингта (51,2 фоиз), қишлоқ жойларда эса 84 мингта (48,8 фоиз) никоҳ тузилган.
Ажримлар сони эса, аксинча, 1,4 мингтага кўпайди. Ажрим коэффициенти ҳар минг кишига 1,3 тани ташкил этди. Ажримларнинг 21,9 мингтаси (59,5 фоиз) шаҳарларга, 14,9 мингтаси (40,5 фоиз) қишлоқ жойларга тўғри келди.
2026 йил январь–сентябрь ойларида мамлакат ичида яшаш жойини жами 260 746 киши ўзгартирган. Хориждан келганлар ҳам ҳисобга олинганда, мамлакатга кўчиб келганлар сони 262 860 кишини, кўчиб кетганлар эса 267 144 кишини ташкил этди. Шу тариқа, хорижга кўчиб кетганлар сони мамлакатга келганлар сонидан 4284 кишига кўп бўлди.
Энг кўп аҳоли Тошкент шаҳрига кўчиб келган — 91 142 киши. Пойтахтдан 65 072 киши бошқа жойга кўчиб кетган. Хориждан келганлар сони бўйича ҳам Тошкент шаҳри биринчи ўринда: бу ерга чет элдан 1396 киши келган. Чет элга энг кўп аҳоли Қорақалпоғистон Республикасидан (2329 киши), Тошкент вилоятидан (1647 киши) ва Навоий вилоятидан (1312 киши) кўчиб кетган.
Хорижга кўчиб кетганлар сони 2023 йилдаги энг юқори кўрсаткичдан кейин пасайиб бормоқда. Ўша йили тўққиз ойда мамлакатни 14 666 киши тарк этган. 2024 йилда бу кўрсаткич 8374 кишини, 2025 йилда эса 7585 кишини ташкил этган. Хориждан келганлар сони эса 2025 йилдаги 1133 кишидан жорий йилда 2114 кишига ошган.
Янги аҳоли рўйхатга олиши ўтказилгунга қадар аҳоли сони 1989 йилги рўйхатга олиш натижаларига ҳар йили туғилиш, ўлим ва миграция бўйича маълумотларни изчил қўшиб бориш орқали ҳисоблаб келинган.
Статистика қўмитасида таъкидланишича, вақт ўтиши билан бундай ҳисоб-китоблар натижасида олинган кўрсаткичлар билан аҳолининг ҳақиқий сони ўртасида тафовут юзага келган. Бунинг сабаби шундаки, аҳолини рўйхатга олишда одамлар амалда яшаб турган жойи бўйича ҳисобга олинади, туғилиш, ўлим ва миграция эса доимий рўйхатдан ўтган жойи бўйича қайд этилади.
Маълумотларни ўзаро таққослаш имконини таъминлаш учун ўтган йилларга оид кўрсаткичлар ҳам қайта ҳисобланган. Аҳолини рўйхатга олишнинг якуний натижалари эълон қилинганидан кейин айрим кўрсаткичларга аниқлик киритилиши мумкин.
