Тошкент, Ўзбекистон (UzDaily.uz) — Ўзбекистонда мактаб ошхоналари тадбиркорларга E-auksion электрон платформаси орқали танлов асосида ижарага берилади.
Энг юқори ижара ҳақини таклиф қилган иштирокчи ғолиб деб топилади, ижара шартномаси эса бир ўқув йилига тузилади. Бу ҳақда Ўзбекистон Давлат активларини бошқариш агентлиги хабар берди.
Агентликнинг тушунтириши ижтимоий тармоқларда мактаб ошхоналарини ижарага бериш масаласи муҳокама қилинаётгани муносабати билан эълон қилинди.
Жумладан, «Мактаб ошхоналарини бизнесга айлантирманг» сарлавҳаси остидаги публикациялар муаллифлари электрон савдолар ўқувчилар учун овқатланиш нархининг ошишига олиб келиши мумкинлигидан хавотир билдирган.
Агентлик электрон механизмга ўтиш мактабларда овқатланишни тижоратлаштиришга қаратилмаганини таъкидлади. Унинг асосий вазифалари танлов жараёнларининг шаффофлигини ошириш, тадбиркорлар учун тенг шароит яратиш ва коррупция хавфларини камайтиришдан иборат.
2025 йилга қадар мактаб ошхоналари Вазирлар Маҳкамасининг 2016 йил 2 майдаги 132-сон қарори билан тасдиқланган низомга мувофиқ ижарага берилган.
Тадбиркорлар туман ва шаҳар ҳокимларининг қарорлари билан шакллантирилган махсус танлов комиссиялари томонидан саралаб олинган.
Агентлик баҳолашича, бундай тизим танловларни ўтказиш ва ғолибларни аниқлашда субъектив ёндашув хавфини юзага келтирган.
Таклифларни баҳолашнинг ягона мезонлари мавжуд эмаслиги ҳам тенг рақобат шароитларини таъминлашга тўсқинлик қилиши, манфаатлар тўқнашуви ва коррупция ҳолатлари эҳтимолини ошириши мумкин эди.
Ушбу камчиликларни бартараф этиш мақсадида Вазирлар Маҳкамасининг 2025 йил 11 январдаги 8-сон қарори билан амалдаги тартибга ўзгартишлар киритилди.
Жумладан, мактаб ошхоналарини ижарага бериш E-auksion платформасидан фойдаланган ҳолда танлов асосида амалга ошириладиган бўлди.
Бунда классик аукционлардаги каби реал вақт режимида ставкаларни кетма-кет ошириш тартиби қўлланилмайди.
Тадбиркорлар таклиф этилаётган ижара ҳақини кўрсатган ҳолда танлов таклифларини олдиндан тақдим этади. Аризаларни қабул қилиш якунлангач, таклифлар очилади ва энг юқори суммани таклиф қилган иштирокчи ғолиб деб топилади.
Ижара шартномаси календарь йилга эмас, бир ўқув йилига тузилади. Шу тариқа ошхонани ижарага бериш муддати таълим жараёнини ташкил этиш даврига боғланади.
Тартибга навбатдаги ўзгартишлар Вазирлар Маҳкамасининг 2026 йил 13 октябрдаги 563-сон қарори билан киритилди.
Ушбу ўзгартишлар танлов жараёнларини такомиллаштириш, уларни амалдаги электрон савдо тизими талабларига мувофиқлаштириш ва ортиқча маъмурий тўсиқларни бартараф этишни назарда тутади.
Агентликда таъкидланишича, устувор вазифа санитария-гигиена талабларига риоя қилган ҳолда ўқувчиларни сифатли, хавфсиз ва тўлақонли овқатланиш билан таъминлашдан иборат.
Идора мактаб ошхоналарини ижарага бериш масаласини муҳокама қилишда амалдаги механизмнинг ҳуқуқий асослари ва ўзига хос жиҳатларини ҳисобга олишга чақирди.
