Toşkent, Özbekiston (UzDaily.uz) — Özbekistonda milliy valyutadagi kreditlar böyiça örtaça nominal foiz stavkasi 2026 yil sentyabr oyida 20,4 foizni taşkil etdi. Bu körsatkiç ötgan yilning sentyabr oyiga nisbatan 0,6 foiz punktga pasaygan.
Tijorat kreditlari böyiça örtaça stavka 1,1 foiz punktga tuşib, 22 foizni taşkil qildi. Bu haqda Özbekiston Respublikasi Markaziy banki xabar berdi.
Hisob-kitobda mikrozaymlar va kredit kartalari böyiça stavkalar inobatga olinmagan. Jismoniy şaxslarga ajratilgan kreditlar böyiça örtaça stavka 19,8 foizni taşkil etdi. Bu bir yil avvalgi körsatkiçdan 2,5 foiz punktga past va avgust oyidagi daraja bilan bir xil. Yuridik şaxslarga berilgan kreditlar böyiça stavka esa bir oyda ham, bir yilda ham 0,5 foiz punktga oşib, 20,8 foizga yetdi. Tijorat kreditlari bozorida aholi uçun stavka 21,6 foizni (yil davomida 1,9 foiz punktga pasayiş), biznes uçun esa 22,3 foizni (0,6 foiz punktga pasayiş) taşkil qildi.
Milliy valyutadagi kreditlar böyiça real foiz stavkalari, ya’ni nominal stavkalardan inflyatsiya kutilmalari ayirib taşlanganidan keyingi körsatkiçlar oşdi. Jismoniy şaxslar uçun bu körsatkiç avgustdagi 9,1 foizdan 10,2 foizga, yuridik şaxslar uçun esa 9,7 foizdan 10,6 foizga kötarildi.
Tijorat kreditlari böyiça real stavkalar mos ravişda 11,9 va 12 foizni taşkil etdi. Sentyabr oyida aholining inflyatsiya kutilmalari 8,7 foizga, biznesniki esa 9,2 foizgaça pasaydi. Yil davomida ular mos ravişda 3,3 va 2,5 foiz punktga kamaygan.
Imtiyozli kreditlar böyiça örtaça stavka 10,8 foizni taşkil etdi. Bu avgust oyidagi körsatkiçdan 1,5 foiz punktga yuqori, ötgan yilgi darajadan esa 1,2 foiz punktga past. Imtiyozli kreditlar böyiça real stavkalar ijobiy hududga ötdi: jismoniy şaxslar uçun 1,9 foiz, yuridik şaxslar uçun 1,5 foiz. Avgust oyida bu körsatkiçlar mos ravişda minus 0,1 va minus 0,5 foizni taşkil etgan edi.
Xorijiy valyutadagi kreditlar böyiça stavka bir yilda 0,4 foiz punktga oşib, 10,5 foizga yetdi, bir oy içida esa 0,3 foiz punktga pasaydi. Bir yilgaça bölgan muddatli kreditlar böyiça stavka 9,4 foizni, bir yildan ortiq muddatga berilgan kreditlar böyiça esa 11,1 foizni taşkil qildi.
Markaziy bank, şuningdek, 2026 yil 2 noyabr holatiga köra, oxirgi 10 iş kuni davomida ayrim banklarda qayd etilgan örtaça foiz stavkalarini ham e’lon qildi.
Mikrozaymlar böyiça örtaça stavka 27,6 foizni taşkil etdi. Banklar kesimida bu körsatkiç “Mikrokreditbank”dagi 22 foizdan TBC Bank‘dagi 40,4 foizgaça farq qildi. Avtokreditlar örtaça 21,8 foiz stavkada ajratilgan. Bu borada eng past stavka “Ipoteka-bank”da 18 foiz, eng yuqori körsatkiç esa Anor Bank‘da 29,2 foiz bölgan.
Ipoteka kreditlari böyiça örtaça stavka 21,7 foizni taşkil etdi. OFB‘da bu körsatkiç 20,5 foiz, Asia Alliance Bank‘da esa 26 foizga teng bölgan. Regulyator aniqlik kiritişiça, ipoteka statistikasiga banklarning öz mablağlari va Ipotekani qayta moliyalaştiriş kompaniyasi mablağlari hisobidan ikkilamçi bozordagi uy-joylarni sotib oliş uçun ajratilgan kreditlar ham kiritilgan.
Yuridik şaxslarga asosiy vositalarni sotib oliş uçun ajratilgan kreditlar örtaça 22,8 foiz stavkada berilgan. Banklar kesimida bu körsatkiç Infinbank‘dagi 20 foizdan Tenge Bank va Garant Bank‘dagi 26 foizgaça bölgan.
Aylanma mablağlarni töldiriş uçun ajratilgan kreditlar böyiça ham örtaça stavka 22,8 foizni taşkil etdi. Bu körsatkiç “Ipoteka-bank”dagi 20,1 foizdan Tayanç Bank‘dagi 33 foizgaça farq qilgan. Mikrozaymlar va kredit kartalarini hisobga olmagan holda, jismoniy şaxslarga berilgan kreditlar böyiça örtaça stavka 22,4 foizni, yuridik şaxslar uçun esa 22,5 foizni taşkil etdi.
Markaziy bank ma’lumotlariga köra, banklardagi amaldagi kredit stavkalari örtaça körsatkiçlardan farq qilişi mumkin. Buning sababi şundaki, banklar raqamli platformalar, hamkorlik dasturlari va avtomobil işlab çiqaruvçilar bilan tuzilgan kelişuvlar doirasida mikrozaymlar hamda avtokreditlarni imtiyozli şartlarda taklif qilmoqda.
Biznes uçun ajratiladigan kreditlar böyiça yakuniy foiz stavkasi har bir mijoz uçun alohida belgilanadi. U loyihani amalga oşiriş muddati, garovning likvidligi, bankning içki kredit siyosati va bozor konyunkturasiga boğliq.