Ўзбекистонда чакана савдо айланмаси 20,2 фоизга ошди
Тошкент, Ўзбекистон (UzDaily.uz) — Ўзбекистонда 2026 йил январь–июнь ойларида чакана савдо айланмаси 251,8 трлн сўмга етди. Бу ўтган йилнинг мос даврига нисбатан реал ҳисобда 20,2 фоизга кўп. Бу ҳақда 28 июль куни эълон қилинган Ўзбекистон Республикаси Миллий статистика қўмитасининг матбуот релизида маълум қилинди.
2026 йил 1 июль ҳолатига кўра, мамлакатда 89 861 та чакана савдо корхонаси фаолият юритган. Уларнинг фақат 432 таси йирик корхоналар тоифасига киради, қолган 89,4 мингтаси кичик бизнес ва микрофирмалар ҳисобига тўғри келади.
Шу билан бирга, айнан йирик корхоналар юқорироқ ўсиш суръатларини қайд этди. Уларнинг товар айланмаси 49,6 трлн сўмни ташкил этиб, 30 фоизга ошган. Кичик бизнес ва хусусий тадбиркорлар айланмаси эса 15,9 фоизга ўсиб, 173,3 трлн сўмга етди. Натижада йирик ташкилотларнинг чакана савдо умумий ҳажмидаги улуши бир йилда 18,2 фоиздан 19,7 фоизга ошди.
Ҳудудлар кесимида чакана савдо товар айланмасининг энг юқори ўсиш суръатлари Тошкент шаҳрида 130,1 фоиз ва Қорақалпоғистон Республикасида 128,8 фоиз қайд этилди. Энг паст кўрсаткичлар Қашқадарё вилоятида 109,6 фоиз ва Тошкент вилоятида 110,9 фоизни ташкил қилди.
Улгуржи савдо кичик бизнес ҳисобига ўсмоқда
Биринчи ярим йилликда улгуржи савдо товар айланмаси 283,3 трлн сўмга етди. Бу ўтган йилдаги 230,3 трлн сўмга нисбатан реал ҳисобда 16,5 фоизга кўп. 1 июль ҳолатига мамлакатда 56 363 та улгуржи савдо корхонаси фаолият юритган, улардан атиги 426 таси йирик корхона ҳисобланади.
Йирик корхоналар айланмаси сезиларлироқ — 37,1 фоизга ўсиб, 90,2 трлн сўмга етди. Кичик тадбиркорлик субъектлари айланмаси эса 8,9 фоизга ошиб, 193,1 трлн сўмни ташкил қилди. Шунга қарамай, мамлакат улгуржи савдосининг асосий қисми — 68,2 фоизи кичик бизнес ҳиссасига тўғри келади.
Улгуржи савдо товар айланмасининг энг юқори ўсиши Тошкент шаҳрида 120,5 фоиз, Фарғона вилоятида 116,6 фоиз ва Андижон вилоятида 115,5 фоиз қайд этилди. Энг паст кўрсаткичлар Жиззах вилоятида 105,5 фоиз ва Бухоро вилоятида 105,8 фоизни ташкил қилди.
Умумий овқатланиш соҳаси 12,1 фоизга ўсди
2026 йил январь–июнь ойларида умумий овқатланиш корхоналарининг товар айланмаси 126,8 трлн сўмни ташкил этиб, реал ҳисобда 12,1 фоизга ошди. Мамлакатда 29 204 та умумий овқатланиш корхонаси фаолият юритган бўлиб, улардан фақат 148 таси йирик корхоналардир. Соҳанинг умумий айланмасида кичик тадбиркорликнинг улуши 76,7 фоизни, йирик корхоналар улуши эса 23,3 фоизни ташкил этди.
Умумий овқатланиш соҳасида ойлик ўсиш динамикаси бир маромда бўлмаган. Энг юқори кўрсаткич 2026 йил январь ойида 118,9 фоиз қайд этилган. Шундан сўнг ўсиш суръати апрель ойида 107,2 фоизгача секинлашган, июнь ойига келиб эса яна 112,1 фоизга тикланган.
