Тошкент, Ўзбекистон (UzDaily.uz) — Қашқадарё вилоятидаги Uzbekistan GTL заводи ишлаб чиқарадиган нафта асосида янги полимерлар ва нефть-кимё маҳсулотлари ишлаб чиқариш бўйича қиймати 1,5 миллиард долларлик лойиҳани амалга ошириш таклиф этилди.
Бу маълумотлар Президент Шавкат Мирзиёев раислигида Қашқадарё вилоятининг ижтимоий-иқтисодий ривожланишига бағишлаб ўтказилган йиғилишда тақдим этилди. Бу ҳақда Ўзбекистон Республикаси Президенти матбуот хизмати хабар берди.
Лойиҳа учун корхонада ишлаб чиқариладиган 430 минг тонна нафта хомашё бўлиб хизмат қилади. Бундан ташқари, заводда умумий қиймати 300 миллион доллар бўлган учта йирик лойиҳа тайёрланган.
GTL заводи негизидаги лойиҳалар Қашқадарё саноатини янги босқичга олиб чиқиши керак бўлган йўналишлар қаторига киритилди. Давлат раҳбари вилоятнинг гази, электр энергияси ва ер ости бойликларини даромад келтирадиган иш ўринлари ҳамда юқори қўшилган қийматга эга маҳсулотларга айлантириш вазифасини қўйди.
GTL лойиҳаларидан ташқари, вилоят кимё саноатида Деҳқонобод калий заводи қувватини 365 минг тоннадан 600 минг тоннагача ошириш масаласи кўриб чиқилмоқда. Кичик тоннажли кимё йўналишида эса умумий қиймати 830 миллион доллар бўлган 30 дан ортиқ лойиҳа таклифи тайёрланган.
Вилоятга бириктирилган лойиҳа менежери ва бошқа масъулларга 20 миллиард долларлик лойиҳалар ҳамда 50 мингта иш ўрнини қамраб олган уч йиллик дастурни ишлаб чиқиш топширилди. Қашқадарё саноатида йирик корхоналар атрофида кооперация занжирларини шакллантиришга алоҳида эътибор қаратилади.
Тўққиз ой якунларига кўра, Қашқадарё вилоятида саноат ишлаб чиқариши 8,4 фоизга ўсди. Бироқ аҳоли жон бошига саноат маҳсулотлари ишлаб чиқариш кўрсаткичи бўйича вилоят республикада еттинчи ўринни эгалламоқда.
Uzbekistan GTL заводи Қашқадарё вилоятида, Шўртан газ-кимё мажмуаси яқинида жойлашган. Корхона 2021 йил декабрь ойида Президент Шавкат Мирзиёев иштирокида ишга туширилган. Завод табиий газни суюқ нефть маҳсулотларига айлантириш имконини берувчи gas-to-liquids (GTL) технологияси асосида ишлайди.
Корхонанинг лойиҳавий қуввати йилига 3,6 миллиард куб метр табиий газни қайта ишлашга мўлжалланган. Завод ҳар йили 724 минг тонна дизель ёқилғиси, 307 минг тонна авиация керосини, 437 минг тонна нафта ва 53 минг тонна суюлтирилган газ ишлаб чиқаришга мўлжалланган.
Завод қурилишининг умумий қиймати 3,42 миллиард долларни ташкил этган. Ушбу маблағнинг қарийб 2,3 миллиард доллари давлат кафолатлари остидаги хорижий кредитлар ҳисобидан молиялаштирилган.
Кредиторлар орасида Хитой, Жанубий Корея, Россия ва бошқа мамлакатларнинг молия ташкилотлари бор. Uzbekistan GTL расмий сайтида эълон қилинган маълумотларга кўра, 2026 йил 16 июнь ҳолатига корхонанинг асосий қарзи қолдиғи 838,2 миллион долларни ташкил этган.