Шошилинч
Ўзбекистон

Ўзбекистон Соғлиқни сақлаш вазирлиги дори-дармонлар учун уч йиллик шартномалар тузмоқда

Ўзбекистон Соғлиқни сақлаш вазирлиги дори-дармонлар учун уч йиллик шартномалар тузмоқда
Ўзбекистон Соғлиқни сақлаш вазирлиги дори-дармонлар учун уч йиллик шартномалар тузмоқда / Фото: Олий Мажлис Қонунчилик палатаси.

Тошкент, Ўзбекистон (UzDaily.uz) — Ўзбекистон Соғлиқни сақлаш вазирлиги дори воситаларини харид қилиш тартибини ўзгартириб, уч йилгача муддатга шартномалар тузишни режалаштирмоқда. Янги механизмни 2027 йил январь ойидан давлат харидларида қўллаш кўзда тутилган.

Бу ҳақда соғлиқни сақлаш вазири Элдор Адилов 11 ноябрь куни Олий Мажлис Қонунчилик палатасидаги «Ҳукумат соати»да маълум қилди.

Узоқ муддатли шартномалар масаласини Экологик партиядан сайланган депутат Гулчеҳра Тожибоева кўтарди. У беморларни дори воситалари ва тиббий буюмлар билан таъминлашда узилишлар юзага келаётганини таъкидлади.

Депутатнинг сўзларига кўра, парламент дори воситаларини етказиб бериш бўйича кўп йиллик шартномалар мавжуд эмаслигига бир неча бор эътибор қаратган. Давлат бюджети ҳар йили тасдиқланиши сабабли етказиб берувчилар билан шартномалар ҳам бир йил муддатга тузилади.

Тожибоева бундай амалиёт беморларни зарур дори воситалари ва тиббий буюмлар билан ўз вақтида ҳамда мунтазам таъминлашни қийинлаштираётганини қайд этди. У вазирдан муаммони ҳал қилиш учун идора томонидан қандай чоралар кўрилаётганини тушунтиришни сўради.

Адилов депутатнинг фикрига қўшилиб, тиббиёт муассасаларини узлуксиз таъминлаш соғлиқни сақлаш тизимидаги долзарб вазифалардан бири бўлиб қолаётганини тан олди. Унинг айтишича, сўнгги йилларда кўрилган чораларга қарамай, етказиб бериш жараёнида техник ва бошқа қийинчиликлар юзага келмоқда. Вазир қонунчиликдаги бўшлиқларни ҳам қайд этди.

Соғлиқни сақлаш вазирлиги харид тартибини ўзгартириш бўйича ишларни июнь ойида бошқа вазирлик ва идоралар билан биргаликда бошлаган.

Муҳокамалар июнь, июль ва август ойларида ўтказилган. Адилов бир нечта йиғилишда шахсан иштирок этганини маълум қилди.

Вазирлик дори воситаларини харид қилишда рамкавий келишувларни жорий этишни назарда тутувчи Вазирлар Маҳкамаси қарори лойиҳасини тайёрлади. Ушбу механизм амалдаги ҳар йили шартнома тузиш тартиби ўрнига уч йилгача муддатга шартномалар тузиш имконини беради.

Вазир тушунтиришича, аввалги тартиб бюджетни режалаштириш хусусиятлари билан боғлиқ бўлган: давлат харидларини молиялаштириш бир молиявий йил доирасида назарда тутилган. Бу эса шартномалар муддатини бир йил билан чеклаган.

Соғлиқни сақлаш вазирлиги режасига кўра, кўп йиллик келишувларга ўтиш етказиб бериш жараёнларини олдиндан ташкил этиш ва дори воситаларини янада қулай нархларда харид қилиш имконини беради. Адилов бундай амалиёт бошқа мамлакатларда ҳам қўлланилишини таъкидлади.

Шу билан бирга, қарор лойиҳасида янги механизмдан фойдаланиш тартиби белгиланиши керак. Вазирлик уни 2027 йил январь ойидан давлат харидларини амалга оширишда қўллашни режалаштирмоқда.

Вазир депутатларга 2027 йил учун давлат бюджетини тасдиқлашда дори воситалари билан таъминлашга етарли маблағ ажратишни ҳам сўраб мурожаат қилди.

Адиловнинг сўзларига кўра, Соғлиқни сақлаш вазирлиги зарур маблағлар ҳажми бўйича ҳисоб-китобларни аллақачон тайёрлаган. У харид қоидаларининг ўзгариши тегишли бюджет маблағлари ажратилмасдан туриб, етказиб беришнинг узлуксизлигини таъминлай олмаслигини таъкидлади.

Вазирлик 2027 йилда дори воситаларини харид қилиш учун қанча маблағ ажратишни таклиф этаётгани ҳақида вазир аниқ суммани маълум қилмади.

Айни пайтда уч йилгача муддатга рамкавий келишувлар тузиш имконияти Ўзбекистон қонунчилигида аллақачон белгиланган.

Тегишли ўзгартишлар 2024 йил 27 ноябрда Президент томонидан имзоланган ЎРҚ-1005-сонли қонун билан киритилган. Улар 2025 йил 1 мартдан кучга кирган.

«Давлат харидлари тўғрисида»ги қонуннинг 38-2-моддаси давлат буюртмачиларига танлов ёки тендер натижаларига кўра саралаб олинган бир нечта етказиб берувчи билан бир йилдан уч йилгача муддатга рамкавий келишувлар тузишга рухсат беради.

Харид ҳужжатларида товарларнинг тахминий ҳажми ва келишув шартлари кўрсатилиши керак. Бироқ буюртмачи белгиланган ҳажмдаги товарларнинг барчасини харид қилишга мажбур эмас.

Шу билан бирга, бюджет ташкилотлари томонидан ушбу механизмдан фойдаланиш қонуности ҳужжатлари билан чекланган. Вазирлар Маҳкамасининг 2022 йил 20 майдаги 276-сон қарори билан тасдиқланган давлат харидлари тўғрисидаги низомнинг 168-банди бюджет буюртмачиларига рамкавий келишувлар орқали харидларни амалга оширишни тақиқлайди.

Шундай қилиб, қонун кўп йиллик рамкавий келишувлар тузиш имкониятини назарда тутса-да, амалдаги низом улардан бюджет буюртмачилари фойдаланишини чеклайди. Соғлиқни сақлаш вазирлиги томонидан тайёрланган қарор лойиҳаси дори воситаларини харид қилиш соҳасида ушбу механизмни қўллаш тартибини ўзгартиришга қаратилган.

Аввалроқ, 2024 йил ноябрь ойида Президентнинг ПҚ-408-сон қарори билан Соғлиқни сақлаш вазирлиги ҳузурида 13 та ҳудудий филиалга эга Харидлар марказини ташкил этиш назарда тутилган эди. Ҳужжатда дори воситалари, тиббий буюмлар ва ускуналарни ишлаб чиқарувчилар ёки расмий дистрибьюторлардан бир йилдан ортиқ муддатга тузиладиган шартномалар асосида марказлаштирилган тартибда харид қилиш имконияти ҳам белгиланган.

Бундай харидлар учун тегишли маҳсулотларга бўлган эҳтиёжни 15 ойлик давр учун ҳисоблаш белгиланган эди.

 

Дилафруз Ниязова
Дилафруз Ниязова

Дилафруз Ниязова 2025 йилдан буён UzDaily жамоасида фаолият юритиб, нашрнинг ўзбек тилидаги версияси учун масъулдир.