Тошкент, Ўзбекистон (UzDaily.uz) — Ўзбекистонда хорижий компанияларга ҳамкорлар, инвесторлар ва буюртмачиларни топишда ёрдам бериши керак бўлган World Business Integration Platform (wbip.uz) платформасининг биринчи босқичи ишга туширилди.
Бу ҳақда Ўзбекистон Иқтисодиёт ассамблеяси раиси Мухтор Умаров Тошкентда бўлиб ўтган FINOBOD 2026 форумида маълум қилди.
Лойиҳа 13 ноябрь куни «Рақамли Ўзбекистон — Марказий Осиёнинг инновацион хаби» мавзусидаги ялпи мажлисда тақдим этилди. Умаровнинг сўзларига кўра, платформа сунъий интеллект ёрдамида 100 мингга яқин компанияни бирлаштирган 65 та тармоқ ассоциациясини қамраб олувчи Assembly OS System кластери таркибига киради.
Ўзбекистонлик тадбиркорлар учун товарларни сотиш, инвестициялар ва кадрларни жалб қилиш имконини берувчи алоҳида «Тижорат маркази» майдончаси ҳам фаолият юритади.
Умаровнинг маълум қилишича, халқаро платформада иштирок этиш учун Хитойнинг 2 мингдан ортиқ компанияси аллақачон ариза топширган.
Унинг сўзларига кўра, Хитой, Япония, Россия ва Европа мамлакатларидаги ҳамкорлар билан ишлаш мумкин. Модератор мамлакатда илгари бундай даражадаги ягона платформа мавжуд бўлмаганини таъкидлади.
Мажлисда келтирилган маълумотларга кўра, 2026 йил 1 сентябрь ҳолатига Ўзбекистонда хорижий инвестициялар иштирокидаги қарийб 21,5 мингта корхона фаолият юритган. Уларнинг тахминан 17 мингтаси тўлиқ хорижий капитал асосида ташкил этилган. Энг кўп корхоналар Хитой ҳиссасига тўғри келади. Кейинги ўринларда Россия, Туркия, Қозоғистон ва Жанубий Корея компаниялари туради.
Россия Иқтисодий ривожланиш вазирлигининг Ўзбекистондаги вакили Илдус Халитов мамлакатда Россия капитали иштирокидаги 3,5 мингдан ортиқ компания фаолият юритаётганини маълум қилди. Бу хорижий капитал иштирокидаги корхоналар умумий сонининг қарийб 20 фоизини ташкил этади.
Унинг сўзларига кўра, Россия бизнеси Ўзбекистонга тобора кўпроқ ишлаб чиқаришни маҳаллийлаштириш ва учинчи мамлакатлар бозорларига чиқиш мақсадида кириб келмоқда. Шунингдек, у Россия ва Ўзбекистон ўртасидаги технопарклардан бири резидентлар билан тўлиқ банд бўлганини қайд этди.
«Сколково» жамғармаси бошқарувчи директори Тимур Корнилов жамғарманинг 3,5 минг резидентидан қарийб 70 нафари Ўзбекистонда фаолият юритаётганини маълум қилди ва бу кўрсаткични нисбатан паст деб баҳолади. Сентябрь ойида жамғарма Олий таълим, фан ва инновациялар вазирлиги билан келишув имзолади, шунингдек, Тошкентда сунъий интеллект марказини ташкил этиш бўйича йўл харитасини тасдиқлади.
Лойиҳани амалга оширишнинг мўлжалланган муддати 2027–2028 йилларга белгиланган.
Корнилов Ўзбекистоннинг минтақавий инновацион хабга айланишига тўсқинлик қилаётган омиллар қаторида венчур бозорининг кичиклигини қайд этди. Унинг баҳолашича, ушбу бозор ҳажми тахминан 145–150 млн долларни, венчур фондлари сони эса 13 тани ташкил этади. Шунингдек, у малакали кадрлар етишмаслиги ва минтақа мамлакатларида шарт-шароитларни бирхиллаштириш зарурлигини таъкидлади.
Росбанк бошқаруви раисининг ўринбосари Екатерина Елманова банк 2023 йилдан буён маълумотлар билан ишлашдан тортиб, моделларни бошқаришгача бўлган жараёнларни қамраб олувчи тўлиқ циклли сунъий интеллект платформасидан фойдаланаётганини маълум қилди.
Унинг сўзларига кўра, банк архитектурасининг тахминан учдан икки қисмини ўз ишланмалари ташкил этади. Росбанк банк платформалари ва сунъий интеллект соҳаларида ўзбекистонлик ҳамкорлар билан ҳамкорлик қилишга тайёр.
Asia Alliance Bank кузатув кенгаши раиси Ҳасан Раҳматов мижозлар ягона платформалар ва тезкор ечимларни кутаётганини таъкидлади. Унинг қайд этишича, бу борада тезкорлик ва хавфсизлик асосий талаблар бўлиб қолмоқда.