Тошкент, Ўзбекистон (UzDaily.uz) — Хивадаги «Ичан-Кала» музей-қўриқхонаси ҳудудида ҳунармандлар учун «Оллоқулихон карвон саройи» савдо марказини ташкил этиш режалаштирилмоқда.
Лойиҳа 10 сентябрь куни Ўзбекистон Президенти Шавкат Мирзиёевга маданий меросни асраб-авайлаш ва музей ишини ривожлантириш бўйича келгусидаги чора-тадбирларга бағишланган тақдимот давомида намойиш этилди.
Янги савдо маркази савдо нуқталарининг тартибсиз жойлашуви ўрнини эгаллаши керак. Бундай тартибсиз жойлашув тарихий объектларнинг визуал яхлитлигига путур етказиб, сайёҳлар учун ноқулайликлар келтириб чиқармоқда.
Лойиҳа савдо анъаналарини сақлаб қолиш, ҳунармандлар учун шароит яратиш, шунингдек, кўргазма ва ярмаркалар ўтказишни назарда тутади. Объект «Ичан-Кала» ҳудудида янги сайёҳлик масканига айланиши кутилмоқда.
Номоддий маданий мерос билан ишлашни давом эттириш доирасида «Ҳунарманд» Республика ассоциацияси Маданий мерос агентлиги билан ҳамкорлик қилади.
Яна бир қарор сифатида Президент ҳузурида маданий бойликларни репатриация қилиш бўйича комиссия тузиш таклиф этилди. Комиссия турли тарихий даврларда мамлакат ҳудудидан олиб чиқиб кетилган тарихий ёдгорликлар, археологик артефактлар, ноёб қўлёзмалар ва санъат асарларини тизимли равишда излаш, ҳуқуқий ҳимоя қилиш ҳамда Ўзбекистонга қайтариш билан шуғулланади.
Тақдимотда Тошкент мозаика мактабини сақлаб қолиш масаласига ҳам алоҳида эътибор қаратилди. Бунинг учун анъанавий техникаларни замонавий лойиҳалаш, ишлаб чиқариш ва реставрация технологиялари билан уйғунлаштирадиган ихтисослаштирилган марказ ташкил этиш таклиф қилинди. Марказ, шунингдек, мутахассислар тайёрлаш ва монументал санъатнинг янги йўналишини ривожлантириш майдонига айланади.
Самарқандда Биби-Хоним мажмуасини консервация ва реставрация қилиш лойиҳасини Aga Khan Trust for Culture билан ҳамкорликда давом эттириш режалаштирилмоқда. Ишлар архитектурани консервация қилишнинг халқаро стандартларини қўллаш, ёдгорликни илмий ўрганиш ва тадқиқ этиш, археологик ҳамда муҳандислик тадқиқотларини ўтказиш, материалларни таҳлил қилиш ва конструктив моделлаштиришни назарда тутади.
Олинган маълумотлар асосида лойиҳа ечимлари ишлаб чиқилади. Шунингдек, маҳаллий мутахассисларни тайёрлаш кўзда тутилган. Кейинги босқичларда асосий гумбаз ва унга туташ иншоотларни консервация қилиш, ҳудудни ободонлаштириш ҳамда музей экспозициясини ташкил этиш режалаштирилмоқда.
Тақдимотда 2027–2035 йилларга мўлжалланган Маданий меросни ривожлантириш стратегияси бўйича таклифлар ҳам кўриб чиқилди. Ҳужжат рақамлаштириш, моддий ва номоддий меросни сақлаш, маданий бойликларни репатриация қилиш, табиий меросни муҳофаза қилиш ҳамда реставрацияни ривожлантириш масалаларини қамраб олади.
Шавкат Мирзиёев тақдим этилган таклифларни такомиллаштириш ва уларнинг амалий ижросини таъминлаш бўйича топшириқ берди.