Ўзбекистонда чорвачиликда гигиена ойлиги эълон қилинди

Тошкент, Ўзбекистон (UzDaily.uz) — Қарор қатор мамлакатларда эпизоотик вазият ёмонлашаётгани фонида қабул қилинди. Аввалроқ Хитойнинг икки провинциясида касаллик авж олгани, шунингдек Қозоғистонда, айниқса чегара ҳудудларида чорва молларини шошилинч эмлаш ишлари олиб борилаётгани ҳақида хабарлар берилган эди.

2025 йил охирида Россияда ҳайвонларнинг оммавий сўйилиши қайд этилган бўлиб, расмий равишда бу ҳолат пастереллёз ва қутуриш билан изоҳланган, бироқ мутахассислар баҳосига кўра, гап оқсил касаллиги ҳақида кетган бўлиши мумкин. Бу маълумотни мустақил манбалар орқали тасдиқлаш имкони мавжуд эмас.

Ўзбекистонда оқсил касаллиги аниқлангани ҳақида расмий хабарлар берилмаган. Шу билан бирга, ижтимоий тармоқларда йирик шохли қорамолларда касаллик аломатлари акс этган видеолар тарқалмоқда. Айрим фермерлар ҳайвонлар ем-хашакдан бош тортаётгани ва нобуд бўлаётгани ҳақида маълум қилмоқда, бироқ бу хабарлар расман тасдиқланмаган.

Жаҳон ҳайвонлар соғлиғини муҳофаза қилиш ташкилоти маълумотларига кўра, 2025–2026 йилларда 48 мамлакатда анъанавий равишда Африкада тарқалган, аммо бошқа ҳудудларга ҳам ёйилиши мумкин бўлган SAT серотипига мансуб оқсил вирусининг янги турлари аниқланган.

Қайд этилишича, мавжуд вакциналар ушбу турдаги вирусдан тўлиқ ҳимояни таъминламайди.

Қишлоқ хўжалиги вазирлигида таъкидланишича, касаллик тарқалишининг олдини олишда асосий омил ветеринария-санитария талабларига қатъий риоя қилиш ҳисобланади.

Фермерларга дезинфекция тўсиқларини ўрнатиш, бегона шахслар ва транспорт киришини чеклаш, ҳайвонларни сақлаш шароитларига риоя қилиш, уларни сифатли озуқа ва тоза сув билан таъминлаш, шунингдек хўжаликларда санитария ҳолатини сақлаш тавсия этилмоқда.

Касалликка гумон қилинганда, дарҳол касал ҳайвонларни изоляция қилиш ва ветеринар мутахассис келгунга қадар мустақил равишда дори воситаларини қўлламаслик лозим. Оқсил касаллигининг асосий аломатлари сифатида юқори ҳарорат, оғиз бўшлиғида, туёқларда ва елинда яралар пайдо бўлиши қайд этилади.

Профилактик эмлашга алоҳида аҳамият қаратилмоқда. Йирик шохли қорамоллар йилда икки марта — баҳор ва кузда, қўйлар эса йилда бир марта эмланиши керак. Зарур ҳолларда 2,5–3 ойдан катта бўлган барча ҳайвонлар эмланади.

Иммунитет эмлашдан сўнг 15–21 кун давомида шаклланади.

Касаллик аломатлари аниқланганда ветеринария хизматларига мурожаат қилиш, шунингдек дезинфекция ишларини олиб бориш ва чорвачилик маҳсулотларининг ҳаракатини чеклаш каби биохавфсизлик чораларига риоя қилиш зарур.