Ўзбекистон терроризм индексида позициясини яхшилади

Тошкент, Ўзбекистон (UzDaily.uz) — Ўзбекистон 2026 йил учун Глобал терроризм индекси (GTI)да ўз позицияларини яхшилаб, 93-ўриндан 96-ўринга кўтарилди. Бу рейтингда пастроқ ўрин янада қулай вазиятни англатади. Республика ҳамон террорчилик хавфи жуда паст бўлган мамлакатлар қаторига киради.

Марказий Осиёда Қозоғистон, Қирғизистон ва Туркманистон 100-ўринни бўлишиб, бу ерда терроризм таъсири мавжуд эмаслигини кўрсатади. Тожикистон эса 41-ўринни эгаллаб, паст хавф даражасига эга давлатлар тоифасига киритилган.

GTI ҳар йили тайёрланадиган таҳлилий ҳисобот бўлиб, у дунё бўйлаб террорчилик фаолияти кўламини баҳолайди. Рейтингни шакллантиришда амалга оширилган ҳужумлар сони, ҳалок бўлганлар ва жабрланганлар кўрсаткичлари инобатга олинади.

Жорий йилда антирейтингда етакчиликни Покистон эгаллади. Ундан кейин Буркина-Фасо ва Нигер жойлашган. Тўртинчи ва бешинчи ўринларни мос равишда Нигерия ва Мали эгаллаган.

Тадқиқот маълумотларига кўра, ўтган йили террорчилик ҳужумлари қурбонларининг энг кўп сони Африкада қайд этилган. Хусусан, ҳалок бўлганлар сони бўйича биринчи уч ўринни Буркина-Фасо эгаллаб, у ерда ҳужумлар оқибатида 300 нафардан ортиқ киши ҳалок бўлган.

Тўртинчи ўринда Нигер жойлашган — бу ерда Тиллабери провинциясида «Ислом давлати» жангариларининг тинч аҳолига қарши ҳужуми оқибатида 71 киши ҳалок бўлган. Бешинчи ўринни Демократик Конго Республикаси эгаллаб, ўтган кузда жангариларнинг дафн маросимига қилинган ҳужуми натижасида 71 киши ҳалок бўлган.

Умуман олганда, 2025 йилда дунё бўйлаб 2,9 мингдан ортиқ террорчилик ҳужумлари қайд этилган бўлиб, улар оқибатида тахминан 5,5 минг киши ҳалок бўлган.

Хавфлар сақланиб қолаётганига қарамай, глобал вазият яхшиланишни намоён этмоқда. Ҳалок бўлганлар сони 28 фоизга, ҳужумлар сони эса 22 фоизга камайган. Ижобий ўзгаришлар 81 та мамлакатда қайд этилган бўлса, 19 давлатда вазият ёмонлашган.

Саҳрои Кабирдан жанубдаги Африка ҳали ҳам террорчилик фаолиятининг асосий ўчоғи бўлиб қолмоқда. Бироқ бу минтақада ҳам барқарорлашув аломатлари кузатилмоқда: ўнта мамлакатда қурбонлар сони камайган бўлса, тўртта давлатда аксинча ошган.

"Исломий Давлат" энг ҳалокатли террористик гуруҳ бўлиб қолмоқда, 2025-йилда 15 та мамлакатда фаолият юритган. Бу ташкилот 22 та мамлакатда фаол бўлган ўтган йилга нисбатан сезиларли даражада камайишдир.